Duurzaam Europa vereist ambitieuzer beleid

Wat is de toekomst van het Europese energiebeleid? Dit tweede artikel in de aanloop naar de EU-verkiezingen kijkt naar de grootste vraagstukken voor een duurzaam Europa. Het energiebeleid moet duurzamer, eerlijker en competitiever, stelt Eurelectric, de Europese brancheorganisatie voor energiebedrijven, in hun onlangs gepubliceerde manifest voor de Europese verkiezingen. Iedere stem vóór een Europese Energietransitie is daarom hard nodig.

Duurzamer

De EU moet zich meer inzetten om in 2045 een volledig CO2-neutrale energievoorziening aan te kunnen bieden. Ook de bevolking laat die voorkeur zien: onderzoek van Eurobarometer toonde al eerder de behoefte van Europese inwoners voor efficiënt energiegebruik om klimaatverandering tegen te gaan in een duurzaam Europa. Momenteel gebeurt 60% van de Europese elektriciteitsopwek zonder uitstoot van CO2 – in 2045 kan dat 100% zijn. Verduurzaming van vervuilende sectoren als de bouw en transport vereist meer aandacht van de EU. Bijvoorbeeld door gebruik van duurzame elektriciteit voor warmte in de industrie of voor de productie van waterstof mogelijk te maken.

Aandacht voor vernieuwing

Nieuwe technologie en innovatie vormen de ruggengraat van die Energietransitie. Om in 2030 aan de doelstellingen van het Parijsakkoord te kunnen voldoen en 40% minder CO2 uit te stoten, moet de EU 180 miljard euro extra investeren in schone technologie. De Europese financiering van vernieuwende technologieën moet daarom meer aandacht krijgen. Met een sterke langetermijnplanning kan de EU bereiken dat bestedingen aan onderzoek, ontwikkeling en innovatieve projecten effectief worden ingezet.

Eerlijker

De Energietransitie moet sociaal verantwoord worden uitgerold voor alle inwoners en regio’s. De overgang naar een klimaatneutrale economie zal namelijk gepaard gaan met knelpunten en hick-ups die gevolgen hebben voor onder andere werkgelegenheid en leefomstandigheden. Met een nieuw investeringsfonds kan de EU de energietransitie versoepelen voor bedrijven, regio’s en gemeenschappen die vaak nog in grote mate afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen. Daarbij kan het bijvoorbeeld gaan om middelen voor omscholing van werknemers en voor het creëren van duurzame banen.

Grip op energieprijzen

Inwoners van de Europese Unie voelen de energietransitie ook in de portemonnee. In de afgelopen tien jaar zijn de energieprijzen continu gestegen. Tussen 2008 en 2017 met maar liefst 70% (zie afbeelding). De energierekening van de gemiddelde Europeaan omvat daardoor gemiddeld een derde van alle belastingen en heffingen. Dat ontmoedigt het gebruik van duurzame energie. De EU moet zich daarom inzetten om energieprijzen onder controle te houden. Dat vereist een controversieel debat met lidstaten over hervorming van de belastingen, zodat die eerlijker uitpakken de Energietransitie niet bemoeilijken, maar deze juist stimuleren.

Energieprijzen in een duurzaam Europa
De gemiddelde energieprijzen voor Europese huishoudens zijn sinds 2008 flink gestegen.
Bron: Eurostat.

Competitiever

Een duurzaam Europa mag de concurrentiepositie van de industrie niet in de weg staan. Decarbonisatie, nieuwe technologieën en veranderende businessmodellen leggen echter onvermijdelijk een grote druk op bedrijven en kunnen prijzen beïnvloeden. Een ambitieuze industriële langetermijnstrategie is vereist om ervoor te zorgen dat Europa concurrerend blijft op de wereldmarkt en haar sociale markteconomie kan behouden. Daarvoor moeten industriële bedrijven en EU gezamenlijk een grotere focus leggen op schone technologie, het verder terugbrengen van afvalproductie en milieuverontreiniging en op de nodige investeringen in duurzame werkgelegenheid.

Een stem voor Europa: een stem voor een sterke duurzame energiesector

In een eerder artikel over de Europese verkiezingen werd duidelijk hoezeer Nederlandse energiewetgeving afhankelijk is van Europees energiebeleid. Een sterke en verenigde Europese Unie is een vereiste voor een energiesector die de ambitieuze klimaat- en energieagenda met succes tot uitvoering kan brengen. Om nationale regeringen en parlementen in positie te brengen om de meest urgente uitdagingen in de Energietransitie aan te kunnen pakken.

Energie-Nederland positief kritisch over besluit voor openstellen vluchtstrook

23 januari 2020
Energie-Nederland onderschrijft de richting in het voorstel van de minister van EZK voor het openstellen van de vluchtstrook op het hoogspanningsnet; de zogeheten AMvB n-1. Het is in het belang van energietransitie om netbeheerders de mogelijkheid te geven meer duurzaam productievermogen aan te sluiten. De aanpak helpt de netbeheerders, maar mag niet leiden tot een permanente onbalans in de belangen tussen netbeheerders en aangeslotenen.
Lees verder

Feiten en cijfers over de energietransitie

13 januari 2020
Hoe staat Nederland ervoor in de energietransitie? Die vraag kan op vele verschillende manieren worden beantwoord. Afhankelijk van onder meer de doelstelling die als maatstaf wordt genomen. Zo is er het aandeel duurzaam geproduceerde energie – in 2019 gestegen van 7,4 naar 8,6%, daar waar dit eind 2020 14% moet zijn om aan de EU-doelstelling te voldoen.
Lees verder

Europese Green Deal is goed nieuws voor Nederlandse energietransitie

11 december 2019
De Green Deal die Eurocommissaris Frans Timmermans vandaag presenteerde betekent een serieuze versterking van het klimaatbeleid van de Europese Unie haar klimaatambities. “Dat is goed nieuws voor het waarmaken van de Nederlandse klimaatambities, zoals overeengekomen in het Klimaatakkoord”, zegt Medy
Lees verder

Workshop Renewable Heating and Cooling from the Dutch perspective

6 december 2019
Op 3 december hield Energie-Nederland met Euroheat & Power een zeer geslaagde workshop over hernieuwbare warmte en koeling. Er waren ruim 50 beleidsmakers, marktpartijen en publieke partijen uit diverse EU-lidstaten aanwezig. Ze gingen in gesprek met zes mensen die werken
Lees verder

Podcast ‘Blik op Energie’ over de verduurzaming thuis

6 december 2019
‘Blik op Energie’ is de nieuwe podcast van Essent met actuele en maatschappelijke onderwerpen in de veranderende wereld van energie. Hoe gaan we Nederland enthousiast krijgen om te verduurzamen? We staan aan de vooravond van een energietransitie die noodzakelijk is
Lees verder

Reactie Energie-Nederland op afbouw salderingsregeling

29 november 2019
Energie-Nederland onderschrijft de noodzaak voor een houdbare, betaalbare en toekomstbestendige nieuwe regeling. Maar de nu gekozen variant kent nogal wat nadelen, onder andere voor de consument. Daarom heeft Energie-Nederland in de internetconsultatie haar zorgen geuit. De sector heeft bij het
Lees verder

Leidraad voor transparante en toekomstbestendige organisatie van warmtenetten

29 november 2019
Voor de warmtetransitie in de gebouwde omgeving zijn er verschillende mogelijk­heden als alternatief voor aardgas. Die opties zijn nu elektrisch verwarmen, met bijvoorbeeld een (hybride) warmtepomp, verwarmen met duurzaam gas of verwarmen met aansluiting op een collectief warmtenet. Gemeenten hebben de
Lees verder

Handreiking participatie in duurzame energieprojecten gepubliceerd

28 november 2019
Door de energietransitie zal het Nederlandse landschap er de komende jaren anders uit gaan zien. Met de komst van lokale, schone energiebronnen als zon en wind wordt onze Nederlandse energievoorziening steeds zichtbaarder, ook in de fysieke omgeving. Draagvlak en acceptatie
Lees verder

Sociale innovaties silver bullet energietransitie?

28 november 2019
Heb je al eens gehoord van ‘peak-shaven met je buren’, van ‘mobiliteitsgeluk’, een ‘leefstraat’ of van een ‘buurtbatterij’? Ja? Mooi! Grote kans dat je dan al bekend bent met concrete voorbeelden van sociale innovaties. Nee? Hieronder een korte wrap-up van
Lees verder

Energie-Nederland deelt conclusie ACM over flexibilisering nettarieven

25 november 2019
De ACM heeft onderzoek laten doen naar de mogelijkheden van flexibilisering van nettarieven. ACM concludeert dat daar nu nog een aantal flinke nadelen aan kleven en dat de inkoop van flexibiliteit vooralsnog een betere oplossing is. Energie-Nederland is het eens
Lees verder
Oplossingen brief netcapaciteit niet de juiste

Transportschaarste op het net: verklaringen, kansen en verbeterpunten

25 november 2019
Op donderdag 28 november organiseert de Tweede Kamer een Rondetafelgesprek over de ontstane transportschaarste op het elektriciteitsnet. In een gezamenlijk position paper wijzen NWEA, Holland Solar en Energie-Nederland op verschillende oplossingen die marktpartijen voor de ontstane problemen kunnen aandragen. Dit
Lees verder

Eerste Techathon zorgt voor goede plannen en energie

22 november 2019
Een geslaagd initiatief van Techniek Nederland: op 21 november organiseerden zij de eerste Techathon. Een kruisbestuiving tussen bedrijven en studenten mbo en hbo, die in teams in één dag een plan uitwerken. In dit geval een plan voor het aardgasvrij
Lees verder