Column: ‘De energietransitie móet’

De energietransitie móet; dat is een open deur. Het moet om de klimaatdoelstellingen te halen, maar wel met zoveel mogelijk bestaande spullen. De maatregelen die in dat kader moeten worden genomen, zullen moeten voldoen aan – in ieder geval – drie criteria. Ze moeten betaalbaar zijn, de zekerheid van levering niet in de waagschaal stellen en zinvol zijn. Deze criteria moeten er ook voor zorgen dat wij over een jaar of 7 á 8 niet weer spijt krijgen van eerder genomen drastische maatregelen, zoals bij de eerdere ombouw van gas naar kolen na de oliecrises in de jaren ‘70/’80.

Zinvolheid is subjectief

Betaalbaarheid is duidelijk; dat gaat over kosten en wie die kosten moeten dragen. Zekerheid ook; er moet in de toekomst geen onderbreking ontstaan van de beschikbaarheid van elektriciteit en warmte. Zinvolheid is subjectiever. Wat mij betreft betekent het dat de maatregelen op minimaal Europese schaal bijdragen aan lagere CO2-emissies, maar ook dat we zodanige maatregelen nemen dat de transitie op zich (bijv. meer wind op zee) ook wordt gefaciliteerd binnen het energie-systeem.

Een belangrijke sleutel voor alle drie criteria is gebruik te maken van bestaande spullen of “assets”. Dat lijkt logisch, maar we doen het niet. We willen nog wel nadenken over het gebruik van bestaande gasinfrastructuur voor waterstof, maar dan houdt het wel een beetje op.

 

Het prijskaartje en technische opgave

De drie moderne centrales zijn inderdaad als zodanig (op basis van kolen dus) bedoeld en gebouwd. Maar ze kunnen in principe ook draaien op andere brandstoffen. Daar hangen natuurlijk wel een prijskaartje en een technische opgave aan. Toch kunnen deze centrales in de toekomst bij uitstek een rol vervullen om het toenemend aandeel aanbod gestuurd vermogen (vooral wind) te faciliteren. Zij zijn uitermate gunstig gelegen op kustlocaties, waar ze de fluctuaties van aan land komende windenergie kunnen balanceren.

Op basis van het dogma “kolen zijn slecht en dus moeten die centrales uit” gaan we de fout in en dat is zonde. Het ontneemt aan de eigenaren van de centrales ook het vertrouwen om ze geschikt te maken voor andere brandstoffen.

Idealiter geven we deze centrales een batterijfunctie, want we hebben tenslotte behoefte aan duurzaam flexibel vermogen. Dat kan misschien met waterstof, maar dat vergt een ingrijpende ombouw.

 

Kolen vervangen door metaalbrandstof

Ik zou willen bepleiten om serieus te onderzoeken of het mogelijk is de kolen te vervangen door metaalbrandstof, zonder ingrijpende ombouw van de centrales. Het principe is dat in plaats van kolen ijzerstof wordt verbrand. Het gecorrodeerde restmateriaal kan vervolgens met overvloedige wind- of zonne-energie worden geregenereerd en vervolgens weer worden verbrand op momenten dat dit nodig is (als er geen wind is). Dit proces is CO2-vrij. Het onderzoek wordt uitgevoerd door de TU-Eindhoven, is veelbelovend, maar de technologie moet worden opgeschaald om de haalbaarheid te toetsen.

Wij moeten de kolencentrales de ruimte geven dit te onderzoeken en vermijden dat het huidige beleid leidt tot vroegtijdige sluiting. Het voldoet aan alle hierboven genoemde criteria. Tevens wordt een nieuwe lock-in voor aardgas vermeden en het zou mogelijk enorme schadeclaims van de kolencentrales kunnen voorkomen.

Hans Schoenmakers, managing director van Uniper Benelux

De koperen plaat is heel veel waard

23 november 2020
Dat elektriciteit een onmisbare basisbehoefte is in de maatschappij, blijkt altijd weer uit de paniek bij de uitval ervan.Een sterk net heeft dus grote maatschappelijke baten. Daarom is misschien wel het grootste probleem in de huidige discussie rondom transportproblemen in het net is dat we deze maatschappelijke baten uit het oog verliezen en het alleen maar hebben over de kosten van het net. Maar de koperen plaat heeft wel heel veel waarde!
Lees verder

3 Vragen aan Marthijn Junggeburth, duurzaamheidsmanager bij Bavaria

10 november 2020
Gaat ijzerpoeder de industrie helpen verder te verduurzamen? Bavaria ziet er kansen in en start deze maand een experiment om ijzerpoeder in te zetten in hun brouwproces. Energie-Nederland stelde duurzaamheidsmanager Marthijn Junggeburth 3 vragen.
Lees verder

Noodzakelijke duidelijkheid voor de markt in Wiebes’ reactie op initiatiefnota Sienot

5 november 2020
Energie-Nederland is blij met de duidelijkheid die minister Wiebes geeft in reactie op de initiatiefnota “De ruggengraat voor goedkope en schone stroom, het elektriciteitsnet van de toekomst”. Zo bevestigt hij het principe dat het niet uit moet maken waar je fysiek aansluit en hoe je een aansluiting gebruikt. Dat vindt Energie-Nederland belangrijk omdat daardoor iedereen gelijke toegang tot het elektriciteitssysteem krijgt.
Lees verder

Nieuwe KEV toont: flinke versnelling industrie en gebouwde omgeving nodig

30 oktober 2020
De vandaag gepubliceerde Klimaat- en Energieverkenning (KEV) laat zien dat Nederland er nog flinke scheppen bovenop moet doen om de klimaatdoelen van Parijs te halen. Energie-Nederland constateert dat het kabinet de aanvullende acties die hiervoor nodig zijn, neerlegt bij het volgende kabinet. Dat is een gemiste kans.
Lees verder

Ontbijtsessie Het huis als bron van energie: Gedragsverandering altijd nodig bij verminderen energiebehoefte

27 oktober 2020
Op 27 oktober startte een nieuwe reeks ontbijtsessies van Energie-Nederland. Tijdens de eerste sessie stond onze persoonlijke leefomgeving centraal. Drie sprekers namen deelnemers mee in hun toekomstbeelden en overtuigden kijkers dat het huis van de toekomst een slim huis is!
Lees verder

Nationaal Groeifonds voor klimaatneutrale samenleving met economische groei

27 oktober 2020
Het Nationaal Groeifonds moet de focus leggen op klimaatbestendige projecten en zo een belangrijke impuls geven aan CO2-reductie. Dat schrijft Energie-Nederland in de position paper die de vereniging heeft ingebracht bij de Tweede Kamer. Op 28 oktober houdt de Tweede Kamer een Rondetafelgesprek over de inrichting en toepassing van het Nationale Groeifonds.
Lees verder

3 Vragen aan Annemieke Roobeek, commissaris Eneco

13 oktober 2020
Annemieke Roobeek, hoogleraar Strategie en Transformatiemanagement aan Nyenrode, is per 1 oktober benoemd als lid van de Raad van Commissarissen van Eneco. Energie-Nederland stelde haar in dat kader 3 vragen over haar motivatie, persoonlijke droom en kijk op het slagen van de energietransitie.
Lees verder

Medy van der Laan te gast bij Dutch Green Building Week

9 oktober 2020
Medy van der Laan was op 23 september te gast in de Green Talk ter gelegenheid van de 10e editie van de Dutch Green Building Week. Met presentator Twan Huys en DGBC-directeur Annemarie van Doorn ging zij in gesprek over hoe Nederland zijn rol als gidsland kan terugpakken op duurzaam bouwen en ontwikkelen.
Lees verder

Arjan Lucius, Grondlegger van Junior Energiecoach: “Kinderen zijn de motor voor verandering, ook bij verduurzaming in huis”

7 september 2020
Junior Energiecoach is aan een opmars bezig! Dit “feel good-project voor gezinnen”, zoals grondlegger Arjan Lucius het zelf noemt, start dit najaar voor de vierde keer. Inmiddels lopen al meer dan 750 junior energiecoaches in huizen rond die samen met hun ouders aan de slag zijn gegaan met energiebesparing. Energie-Nederland sprak met Arjan over het gedachtegoed en succes van het format.
Lees verder

Column Medy van der Laan: Prachtige blik op windpark Borssele 1&2

7 september 2020
Daar stond ik dan - totaal zeeziek - aan de reling van de Service Vessel Windcat 101, deinend op een veel woestere zee dan gedacht, varend naar Windpark Borssele 1&2. Hij is bijna klaar: in oktober wordt de laatste molen geinstalleerd. Het is indrukwekkend en wat heb ik ervan genoten.
Lees verder
Waterstof

Heldere kabinetsvisie op rol waterstof en Groen gas in duurzaam CO2-vrij energiesysteem

2 april 2020
Energie-Nederland is blij met de heldere kabinetsvisie waterstof en groen gas die minister Wiebes op 30 maart in een drietal brieven aan de Tweede Kamer bekendmaakte. Het kabinet stippelt een duidelijke route uit voor de opmars van duurzame en CO2-vrije gassen in het energiesysteem. Voor waterstof past dit goed bij de eigen visie van Energie-Nederland, waarin ook is aangegeven hoe een gefaseerde aanpak eruit kan zien. 
Lees verder
Leveringszekerheid

Beroep ACER-beslissing over beprijzing onbalansenergie

31 maart 2020
Energie-Nederland heeft beroep aangetekend tegen de ACER-beslissing over de beprijzing van onbalansenergie. Dit besluit hangt samen met twee andere besluiten van ACER over het implementatiekader van Europese platforms voor aFRR en mFRR (in Nederland regel- en reservevermogen). Deze twee platforms moeten zorgen voor integratie van de activering van onbalansenergie uit de betreffende reserveproducten.
Lees verder