We gaan nog niet van gas los

Aardgas is uit. In Nederland althans, want de meeste landen zien de inzet van aardgas nog altijd als een noodzakelijke tussenoplossing om de emissies van kooldioxide op korte en middellange termijn substantieel terug te kunnen dringen. Deze ‘gasparadox’ – je hebt de minst belastende fossiele brandstof, aardgas, voorlopig nog hard nodig om klimaatdoelstellingen te halen – is onder kenners nauwelijks omstreden. Gerenommeerde instellingen zoals het Internationaal Energie Agentschap en een reeks denktanks gaan voor de komende jaren zelfs uit van een groeiende vraag naar aardgas. Niet alleen omdat dit nodig is om emissies terug te dringen maar daarnaast simpelweg doordat de vraag naar energie blijft toenemen. Die groei wordt voor een belangrijk deel ingevuld met aardgas.

Waarom wordt dit in een gasland als Nederland, dat nog steeds ca. 40 procent van zijn energiebehoefte dekt met aardgas, min of meer genegeerd? Ook of misschien wel juist door bestuurders en politici. Het antwoord luidt Groningen. Aardgas staat in de beeldvorming gelijk aan aardbevingen in de geteisterde provincie, dus moeten we er vanaf en wel snel. Dat in Groningen laagcalorisch gas wordt gewonnen, dat dit gas vervangen kan (en zal) worden door hoogcalorisch gas uit andere bronnen met stikstof te mengen en dat het terugdringen van de productie (dus) niet automatisch betekent dat de vraag vermindert, daar moesten we het maar even niet over hebben. Politiek te brisant.

Hoe begrijpelijk ook, mij doet het toch sterk denken aan de peuter die z’n handen voor z’n ogen doet om niet gezien te worden. Op veel plaatsen is er vooralsnog geen doeltreffende, betaalbare vervanger voor aardgas. Volledige elektrificering van de warmtevoorziening heeft alleen zin in gebouwen die optimaal geïsoleerd zijn en daarvan zijn er in ons land nog relatief weinig. Gascentrales zullen in de toekomst nodig blijven om de stabiliteit van de stroomvoorziening in stand te houden nu het aandeel duurzaam gestaag groeit en kolencentrales in de ban worden gedaan. Grote delen van de industrie blijven voorlopig aangewezen op gas, zowel voor hun energievoorziening als voor hun productieprocessen, welke besluiten Wiebes daaromtrent ook neemt. Kortom, Nederland wijkt wat zijn energiemix betreft niet wezenlijk af van zijn buurlanden, waar welonderkend wordt dat aardgas voorlopig een hoofdrol zal blijven vervullen.

De kraan in Groningen gaat hoe dan ook dicht. Na 2022 in ieder geval, het jaar waarin de nieuwe stikstoffabriek van Gasunie Transport Services aan de lijn komt. En hoewel de vraag zeker zal dalen, zullen desondanks grote volumes aardgas geïmporteerd moeten worden. De infrastructuur die we daarvoor nodig hebben, ligt er dankzij de vooruitziende blik van vroegere kabinetten, maar hoe zit het met de markt? Die is sinds de liberalisering van de gasmarkt vrij; iedere commerciële partij kan gas in- en verkopen op handelsplaatsen zoals de Nederlandse TTF. Prima natuurlijk. Maar is dat voldoende om de voorzieningszekerheid te waarborgen? In de landen waarvoor importafhankelijkheid al sinds de ontdekking van het Groningenveld een gegeven is, vertrouwen ze daar kennelijk niet op. Daar sluiten energiebedrijven nog altijd bilaterale langetermijncontracten met gasleveranciers om niet geheel afhankelijk te zijn van de grillen van de markt.

Het zal niet lang meer duren voordat ook wij op dit punt keuzes moet maken. Want dat aardgas, dat blijft echt nog wel even stromen. Ook al is het steeds minder uiten steeds meer naarNederland.

Anton Buijs
(Anton Buijs is manager external affairs van GasTerra en columnist van energiepodium.nl)

Cees Huisman start als Programmamanager Data & Digitalisering bij Energie-Nederland

19 september 2019
Cees Huisman is medio september aan de slag gegaan als Programmamanager Data & Digitalisering bij Energie-Nederland. In deze rol zal hij met de leden mede vorm gaan geven aan het beleid voor ‘de energieleverancier van de toekomst’, waarin data en
Lees verder
presentatie Klimaatakkoord

Energie-Nederland bevestigt deelname Klimaatakkoord

5 augustus 2019
“Als motor en hofleverancier van de energietransitie zijn wij klaar voor een hogere versnelling naar het doel van 49 procent CO2-reductie in 2030”, zo schrijft Energie-Nederland in de brief waarmee zij deelname aan het Klimaatakkoord formeel bevestigt. Met de brief
Lees verder
Interview minister Eric Wiebes over Klimaatakkoord

Energie-Nederland interviewt minister Wiebes: “Het eerst over de finish met de zwaarste rugzak”

18 juli 2019
Naast complimenten voor het goede werk en een terugblik, geeft minister Wiebes in dit interview zijn visie op vervolgstappen na het Klimaatakkoord.
Lees verder
Reactie ACM-rapport Vangnetregeling

Reactie ACM-rapport Vangnetregeling

18 juli 2019
Energie-Nederland blijft van mening dat de Vangnetregulering Energie kan worden afgeschaft, omdat deze niet past bij een volwassen, dynamische markt.
Lees verder

Inzet energieleveranciers voor energiebesparing consument heeft positief effect

12 juli 2019
De inzet van energieleveranciers om consumenten aan te sporen tot energiebesparend gedrag werpt vruchten af. Gerichte informatie en aanbiedingen van de leverancier droegen bij aan een forse groei van het aantal applicaties waarmee consumenten inzicht krijgen in hun verbruik. Eind
Lees verder
Oplossingen brief netcapaciteit niet de juiste

Energie-Nederland, NWEA en Holland Solar willen alternatieve oplossing voor problemen op het net

2 juli 2019
NWEA, Holland Solar hebben kennisgenomen van de brief Gevolgen van het gebrek aan netcapaciteit voor duurzame elektriciteitsprojecten. Energie-Nederland, NWEA en Holland Solar zijn van mening dat de door de minister geschetste oplossingen niet de juiste zijn.
Lees verder

De opmars van waterstof

1 juli 2019
De aandacht voor waterstof is aan een opmars bezig. Opslag van waterstof kan een belangrijke toepassing vormen met het oog op variabele beschikbaarheid van zon- en windenergie. Vooral bij industriële processen kan waterstof zorgen voor vermindering van de CO2-uitstoot die anders niet
Lees verder
Kabinetsvoorstellen klimaat

Kabinetsvoorstellen klimaat goede basis voor integrale aanpak energietransitie

28 juni 2019
De sterke kabinetsvoorstellen zijn cruciaal om de ambities en forse opgave voor de energiesector waar te kunnen maken en de energietransitie haalbaar en betaalbaar te houden.
Lees verder
Energie Balancerings Verordening

Inbreng Eurelectric op implementatie Energie Balancerings Verordening

28 juni 2019
Energie-Nederland steunt de inbreng van Eurelectric op een tweetal consultaties over de implementatie van de Energie Balancerings Richtlijn.
Lees verder

Vragen bij verslag wetsvoorstel minimum CO2-prijs elektriciteitsopwekking

25 juni 2019
Energie-Nederland maakte zich hard voor de waarborging van leveringszekerheid en heeft vragen ingediend bij het verslag aan de Tweede Kamer.
Lees verder
Consumentenbescherming

Reactie Energie-Nederland op motie ‘consumentenbescherming’

24 juni 2019
Volgens Energie-Nederland is nauwelijks sprake van gedupeerde consumenten door onvoldoende bescherming op de Nederlandse energiemarkt.
Lees verder
Ontwerp NOVI versterkt Klimaatakkoord

Ontwerp Nationale Omgevingsvisie (NOVI) versterkt uitvoering Klimaatakkoord

21 juni 2019
Energie-Nederland is blij met de richting en ruimte voor inpassing van duurzame energie in de Ontwerp Nationale Omgevingsvisie (NOVI).
Lees verder