We gaan nog niet van gas los

Aardgas is uit. In Nederland althans, want de meeste landen zien de inzet van aardgas nog altijd als een noodzakelijke tussenoplossing om de emissies van kooldioxide op korte en middellange termijn substantieel terug te kunnen dringen. Deze ‘gasparadox’ – je hebt de minst belastende fossiele brandstof, aardgas, voorlopig nog hard nodig om klimaatdoelstellingen te halen – is onder kenners nauwelijks omstreden. Gerenommeerde instellingen zoals het Internationaal Energie Agentschap en een reeks denktanks gaan voor de komende jaren zelfs uit van een groeiende vraag naar aardgas. Niet alleen omdat dit nodig is om emissies terug te dringen maar daarnaast simpelweg doordat de vraag naar energie blijft toenemen. Die groei wordt voor een belangrijk deel ingevuld met aardgas.

Waarom wordt dit in een gasland als Nederland, dat nog steeds ca. 40 procent van zijn energiebehoefte dekt met aardgas, min of meer genegeerd? Ook of misschien wel juist door bestuurders en politici. Het antwoord luidt Groningen. Aardgas staat in de beeldvorming gelijk aan aardbevingen in de geteisterde provincie, dus moeten we er vanaf en wel snel. Dat in Groningen laagcalorisch gas wordt gewonnen, dat dit gas vervangen kan (en zal) worden door hoogcalorisch gas uit andere bronnen met stikstof te mengen en dat het terugdringen van de productie (dus) niet automatisch betekent dat de vraag vermindert, daar moesten we het maar even niet over hebben. Politiek te brisant.

Hoe begrijpelijk ook, mij doet het toch sterk denken aan de peuter die z’n handen voor z’n ogen doet om niet gezien te worden. Op veel plaatsen is er vooralsnog geen doeltreffende, betaalbare vervanger voor aardgas. Volledige elektrificering van de warmtevoorziening heeft alleen zin in gebouwen die optimaal geïsoleerd zijn en daarvan zijn er in ons land nog relatief weinig. Gascentrales zullen in de toekomst nodig blijven om de stabiliteit van de stroomvoorziening in stand te houden nu het aandeel duurzaam gestaag groeit en kolencentrales in de ban worden gedaan. Grote delen van de industrie blijven voorlopig aangewezen op gas, zowel voor hun energievoorziening als voor hun productieprocessen, welke besluiten Wiebes daaromtrent ook neemt. Kortom, Nederland wijkt wat zijn energiemix betreft niet wezenlijk af van zijn buurlanden, waar welonderkend wordt dat aardgas voorlopig een hoofdrol zal blijven vervullen.

De kraan in Groningen gaat hoe dan ook dicht. Na 2022 in ieder geval, het jaar waarin de nieuwe stikstoffabriek van Gasunie Transport Services aan de lijn komt. En hoewel de vraag zeker zal dalen, zullen desondanks grote volumes aardgas geïmporteerd moeten worden. De infrastructuur die we daarvoor nodig hebben, ligt er dankzij de vooruitziende blik van vroegere kabinetten, maar hoe zit het met de markt? Die is sinds de liberalisering van de gasmarkt vrij; iedere commerciële partij kan gas in- en verkopen op handelsplaatsen zoals de Nederlandse TTF. Prima natuurlijk. Maar is dat voldoende om de voorzieningszekerheid te waarborgen? In de landen waarvoor importafhankelijkheid al sinds de ontdekking van het Groningenveld een gegeven is, vertrouwen ze daar kennelijk niet op. Daar sluiten energiebedrijven nog altijd bilaterale langetermijncontracten met gasleveranciers om niet geheel afhankelijk te zijn van de grillen van de markt.

Het zal niet lang meer duren voordat ook wij op dit punt keuzes moet maken. Want dat aardgas, dat blijft echt nog wel even stromen. Ook al is het steeds minder uiten steeds meer naarNederland.

Anton Buijs
(Anton Buijs is manager external affairs van GasTerra en columnist van energiepodium.nl)

Hier meegestookte biomassa uit Baltische staten voldoet aan strengste duurzaamheidseisen ter wereld

3 december 2020
Kolencentrales in Nederland zetten ook biomassa uit Estland en Letland in. Uit onafhankelijk toezicht blijkt dat de gebruikte biomassa voldoet aan de gestelde voorwaarden. Dit geldt voor alle herkomstlanden en dus ook voor de Baltische staten. Er wordt dus geen biomassa afkomstig uit oerbossen ingezet. Bovendien is van belang dat energiebedrijven alleen rest- en afvalstromen gebruiken.
Lees verder

Kernenergie meenemen in afweging toekomstige betaalbaarheid energiemix

1 december 2020
Kernenergie staat weer nadrukkelijk op de kaart. De Tweede Kamer wil weten onder welke voorwaarden marktpartijen bereid zijn te investeren in kerncentrales en welke ondersteuning van de overheid daarvoor nodig is. Op 2 december houdt zij daarom een rondetafelgesprek over de rol van kernenergie in de energiemix van de toekomst.
Lees verder

De koperen plaat is heel veel waard

23 november 2020
Dat elektriciteit een onmisbare basisbehoefte is in de maatschappij, blijkt altijd weer uit de paniek bij de uitval ervan.Een sterk net heeft dus grote maatschappelijke baten. Daarom is misschien wel het grootste probleem in de huidige discussie rondom transportproblemen in het net is dat we deze maatschappelijke baten uit het oog verliezen en het alleen maar hebben over de kosten van het net. Maar de koperen plaat heeft wel heel veel waarde!
Lees verder

Campagne ‘Het ware verhaal van het warmtenet’ voor groter draagvlak warmtetransitie

11 november 2020
De leden van Energie Nederland Eneco, Ennatuurlijk, Eteck, Gasunie, Vattenfall, lanceren vandaag samen met Natuur & Milieu, de Natuur en Milieufederaties, Gasunie en Veolia Nederland de campagne ‘Het ware verhaal van het warmtenet’. Zij vinden het belangrijk om mensen, nu de warmtetransitie in de gebouwde omgeving echt op gang komt, bekender te maken met warmtenetten.
Lees verder

3 Vragen aan Marthijn Junggeburth, duurzaamheidsmanager bij Bavaria

10 november 2020
Gaat ijzerpoeder de industrie helpen verder te verduurzamen? Bavaria ziet er kansen in en start deze maand een experiment om ijzerpoeder in te zetten in hun brouwproces. Energie-Nederland stelde duurzaamheidsmanager Marthijn Junggeburth 3 vragen.
Lees verder

Convenant brengt mensen met financiële problemen sneller in beeld

10 november 2020
Hoe eerder mensen met financiële problemen in beeld zijn, hoe beter. Lagere schulden zijn immers makkelijker op te lossen en veroorzaken daardoor minder schade in relaties, werk of gezondheid. Daarom ondertekende Medy van der Laan, voorzitter Energie-Nederland, vandaag het nieuwe landelijke Convenant Vroegsignalering schulden. Dat is ontwikkeld door de NVVK-Vereniging Geldontzorgers, samen met energieleveranciers, drinkwaterbedrijven, verhuurders, zorgverzekeraars en de VNG.
Lees verder

Noodzakelijke duidelijkheid voor de markt in Wiebes’ reactie op initiatiefnota Sienot

5 november 2020
Energie-Nederland is blij met de duidelijkheid die minister Wiebes geeft in reactie op de initiatiefnota “De ruggengraat voor goedkope en schone stroom, het elektriciteitsnet van de toekomst”. Zo bevestigt hij het principe dat het niet uit moet maken waar je fysiek aansluit en hoe je een aansluiting gebruikt. Dat vindt Energie-Nederland belangrijk omdat daardoor iedereen gelijke toegang tot het elektriciteitssysteem krijgt.
Lees verder

Nieuwe KEV toont: flinke versnelling industrie en gebouwde omgeving nodig

30 oktober 2020
De vandaag gepubliceerde Klimaat- en Energieverkenning (KEV) laat zien dat Nederland er nog flinke scheppen bovenop moet doen om de klimaatdoelen van Parijs te halen. Energie-Nederland constateert dat het kabinet de aanvullende acties die hiervoor nodig zijn, neerlegt bij het volgende kabinet. Dat is een gemiste kans.
Lees verder
Verduurzaming woningen

Proeftuinen tweede ronde belangrijk om verder te experimenteren en te leren

27 oktober 2020
Minister Ollongren (BZK) kent 19 gemeenten een rijksbijdrage toe voor het aardgasvrij of aardgasvrij-ready maken van een dorp, wijk of buurt. In totaal gaat het om bijna 100 miljoen euro. Energie-Nederland zit in de Adviescommissie Aardgasvrije Wijken van de Minister en is opgetogen dat er ook een proeftuin bijzit met waterstof (Hoogeveen) en een met groen gas (Opsterland). Het is immers waardevol ervaring op te doen met álle duurzame technologieën.
Lees verder

Ontbijtsessie Het huis als bron van energie: Gedragsverandering altijd nodig bij verminderen energiebehoefte

27 oktober 2020
Op 27 oktober startte een nieuwe reeks ontbijtsessies van Energie-Nederland. Tijdens de eerste sessie stond onze persoonlijke leefomgeving centraal. Drie sprekers namen deelnemers mee in hun toekomstbeelden en overtuigden kijkers dat het huis van de toekomst een slim huis is!
Lees verder

Nationaal Groeifonds voor klimaatneutrale samenleving met economische groei

27 oktober 2020
Het Nationaal Groeifonds moet de focus leggen op klimaatbestendige projecten en zo een belangrijke impuls geven aan CO2-reductie. Dat schrijft Energie-Nederland in de position paper die de vereniging heeft ingebracht bij de Tweede Kamer. Op 28 oktober houdt de Tweede Kamer een Rondetafelgesprek over de inrichting en toepassing van het Nationale Groeifonds.
Lees verder

Energie-Nederland ingenomen met afgewogen aanpak biomassa kabinet

20 oktober 2020
Het kabinet heeft bekend gemaakt het advies van de Sociaal Economische Raad (SER) Biomassa in Balans te omarmen en te kiezen voor een verantwoorde inzet van biogrondstoffen. Deze stoffen zijn nodig om de transitie naar een klimaatneutrale en circulaire economie
Lees verder