We gaan nog niet van gas los

Aardgas is uit. In Nederland althans, want de meeste landen zien de inzet van aardgas nog altijd als een noodzakelijke tussenoplossing om de emissies van kooldioxide op korte en middellange termijn substantieel terug te kunnen dringen. Deze ‘gasparadox’ – je hebt de minst belastende fossiele brandstof, aardgas, voorlopig nog hard nodig om klimaatdoelstellingen te halen – is onder kenners nauwelijks omstreden. Gerenommeerde instellingen zoals het Internationaal Energie Agentschap en een reeks denktanks gaan voor de komende jaren zelfs uit van een groeiende vraag naar aardgas. Niet alleen omdat dit nodig is om emissies terug te dringen maar daarnaast simpelweg doordat de vraag naar energie blijft toenemen. Die groei wordt voor een belangrijk deel ingevuld met aardgas.

Waarom wordt dit in een gasland als Nederland, dat nog steeds ca. 40 procent van zijn energiebehoefte dekt met aardgas, min of meer genegeerd? Ook of misschien wel juist door bestuurders en politici. Het antwoord luidt Groningen. Aardgas staat in de beeldvorming gelijk aan aardbevingen in de geteisterde provincie, dus moeten we er vanaf en wel snel. Dat in Groningen laagcalorisch gas wordt gewonnen, dat dit gas vervangen kan (en zal) worden door hoogcalorisch gas uit andere bronnen met stikstof te mengen en dat het terugdringen van de productie (dus) niet automatisch betekent dat de vraag vermindert, daar moesten we het maar even niet over hebben. Politiek te brisant.

Hoe begrijpelijk ook, mij doet het toch sterk denken aan de peuter die z’n handen voor z’n ogen doet om niet gezien te worden. Op veel plaatsen is er vooralsnog geen doeltreffende, betaalbare vervanger voor aardgas. Volledige elektrificering van de warmtevoorziening heeft alleen zin in gebouwen die optimaal geïsoleerd zijn en daarvan zijn er in ons land nog relatief weinig. Gascentrales zullen in de toekomst nodig blijven om de stabiliteit van de stroomvoorziening in stand te houden nu het aandeel duurzaam gestaag groeit en kolencentrales in de ban worden gedaan. Grote delen van de industrie blijven voorlopig aangewezen op gas, zowel voor hun energievoorziening als voor hun productieprocessen, welke besluiten Wiebes daaromtrent ook neemt. Kortom, Nederland wijkt wat zijn energiemix betreft niet wezenlijk af van zijn buurlanden, waar welonderkend wordt dat aardgas voorlopig een hoofdrol zal blijven vervullen.

De kraan in Groningen gaat hoe dan ook dicht. Na 2022 in ieder geval, het jaar waarin de nieuwe stikstoffabriek van Gasunie Transport Services aan de lijn komt. En hoewel de vraag zeker zal dalen, zullen desondanks grote volumes aardgas geïmporteerd moeten worden. De infrastructuur die we daarvoor nodig hebben, ligt er dankzij de vooruitziende blik van vroegere kabinetten, maar hoe zit het met de markt? Die is sinds de liberalisering van de gasmarkt vrij; iedere commerciële partij kan gas in- en verkopen op handelsplaatsen zoals de Nederlandse TTF. Prima natuurlijk. Maar is dat voldoende om de voorzieningszekerheid te waarborgen? In de landen waarvoor importafhankelijkheid al sinds de ontdekking van het Groningenveld een gegeven is, vertrouwen ze daar kennelijk niet op. Daar sluiten energiebedrijven nog altijd bilaterale langetermijncontracten met gasleveranciers om niet geheel afhankelijk te zijn van de grillen van de markt.

Het zal niet lang meer duren voordat ook wij op dit punt keuzes moet maken. Want dat aardgas, dat blijft echt nog wel even stromen. Ook al is het steeds minder uiten steeds meer naarNederland.

Anton Buijs
(Anton Buijs is manager external affairs van GasTerra en columnist van energiepodium.nl)

Nationaal Isolatieprogramma

Isoleren moet sneller, slimmer en socialer

13 september 2021
Het Nederlandse isolatiebeleid moet op de schop: het isoleren van woningen moet sneller, slimmer en socialer. ChristenUnie, CDA en GroenLinks, ondersteund door maatschappelijke partners NVDE, Natuur & Milieu, Consumentenbond, Koninklijke Bouwend Nederland, Energie Nederland, Techniek Nederland en VENIN,  slaan de
Lees verder

Cora van Nieuwenhuizen wordt nieuwe voorzitter Vereniging Energie-Nederland

31 augustus 2021
De Algemene Ledenvergadering van brancheorganisatie Vereniging Energie-Nederland heeft Cora van Nieuwenhuizen vanmorgen benoemd tot voorzitter. Zij zal op 1 oktober 2021 aantreden en neemt het stokje over van Medy van der Laan die 6 jaar aan het roer stond.
Lees verder

Energie-Nederland uit zorgen over Europese herziening biedzones

3 augustus 2021
Energie-Nederland is van mening dat bij de indeling in biedzones gekeken moet worden naar de goede werking van de markt als geheel. Het efficiënt managen van congesties is daarbij één aspect. Maar er is meer. Opsplitsing van biedzones leidt onherroepelijk tot lagere liquiditeit. Dat betekent dat het duurder wordt om risico’s af te dekken. Daarbij gaat het niet alleen om de day-ahead markten, maar zeker ook om de termijnmarkten en de intraday- en onbalansmarkten. Met name de marktintegratie van productie uit zon en wind zal moeilijker en dus duurder worden. Maar ook de werking van de retailmarkt ondervindt nadelen van een minder liquide groothandelsmarkt.
Lees verder

Oproep aan informateur Hamer: behalen klimaatdoelen vraagt investeren in mensen, scholing en arbeidsmarkt

27 juli 2021
Het grote tekort aan technische vakkrachten vormt een belemmering voor het behalen van de klimaatdoelstellingen. Om dit risico te onderstrepen hebben de WENB en brancheverenigingen van de energiesector een dringende oproep gedaan aan informateur Hamer. De energiesector en werkgeversvereniging WENB
Lees verder

Energie-Nederland steunt voorstel van NVDE voor forse uitbreiding SDE++, vooral voor duurzame warmte

22 juli 2021
Energie-Nederland steunt voorstel van NVDE voor forse uitbreiding SDE++ in 2022, vooral voor duurzame warmte.
Lees verder

Reactie Energie-Nederland op ‘Fit for 55’ pakket

14 juli 2021
De Europese Commissie publiceert onder de naam Fit-For-55 diverse wetsvoorstellen om de Europese wetgeving in lijn te brengen met het Europese doel van 55% minder CO2 uitstoot in 2030. Energie-Nederland steunt de duidelijke richting en keuze voor aanscherping van de reductiedoelen vanuit Europa.
Lees verder

Warmtetransitie in de gebouwde omgeving: tandje erbij echt nodig!

8 juli 2021
Op 6 juli presenteerde Maarten van Poelgeest, de voorzitter van het Uitvoeringsoverleg Gebouwde Omgeving, het Ecorys-rapport over de onrendabele top voor de warmtetransitie in de gebouwde omgeving. De hoofdconclusie is helder: met het bestaande beleid komen we in 2030 uit op 1,7 MTon CO2-reductie, de helft van de 3,4 MTon uit het Klimaatakkoord. Er zijn dus extra stappen nodig om het doel te halen. “Een tandje erbij”, zegt Van Poelgeest. Verder is Energie-Nederland verheugd dat het rapport nadrukkelijk inzet op twee sporen: de wijkaanpak (of gebiedsgerichte aanpak) én het individuele spoor, waar vooral huiseigenaren worden verleid om verduurzamingsstappen te zetten, bijvoorbeeld op natuurlijke momenten als een verbouwing.
Lees verder

Energiebedrijven verbaasd over opzegging Convenant Duurzame Biomassa door vijf NGO’s

7 juli 2021
Reactie namens Energie-Nederland op het besluit van de Milieuorganisaties om uit het Coventant Duurzame Biomassa te stappen. We hebben vanochtend kennisgenomen van het concept-rapport dat door SOMO is opgesteld en het besluit van de milieuorganisaties om uit het Convenant Duurzame Biomassa te stappen. We zijn verbaasd dat dit niet eerder in de overleggen die we met elkaar hebben is voor besproken of aangekondigd.
Lees verder

Goed dat RES 1.0 er ligt. Nu aan de slag met de uitvoering.

5 juli 2021
Op 1 juli hebben 26 van de 30 RES-regio’s hun RES 1.0 ingediend. Daar hebben gemeenten, provincies en waterschappen hun goedkeuring gegeven. Een mooie mijlpaal. Want hiermee is een belangrijke afspraak uit het Klimaatakkoord ingevuld en zijn we weer een stap verder met het realiseren van de afgesproken 35 TWh hernieuwbare elektriciteitsopwekking op land in 2030. Daarnaast bevatten de RES’sen plannen op hoofdlijnen voor het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving.
Lees verder

Standaardwerk Zó werkt energie in Nederland zet de basis voor een stevig gesprek over de energietransitie

30 juni 2021
Vandaag verschijnt het standaardwerk ‘Zo werkt energie in Nederland’. Een initiatief van 21 partijen in en om de energiesector onder leiding van de Argumentenfabriek. In navolging van andere standaardwerken geeft Zó werkt energie in Nederland inzicht in de werking van ons energiesysteem met heldere visualisaties, overzichtelijke schema’s en bondige teksten. Het complexe energiesysteem in Nederland wordt teruggebracht tot de kern. Zo objectief en feitelijk mogelijk. Het standaardwerk is tot stand gekomen met de kennis van de 21 betrokken partners en vele deskundigen en een must have voor professionals die in en rondom de wereld van energie in Nederland (gaan) werken.
Lees verder

Selecties van bedrijven voor warmtenetten vereisen altijd transparante selectieprocedures

25 juni 2021
De ACM-notitie 'Marktmodellen warmte en rol netwerkbedrijven' van 24 juni is zeer duidelijk: bij de selectie van een integraal warmtebedrijf, een warmtenetbeheerder of een warmteleverancier moeten gemeenten een open, transparante en non-discriminatoire procedure doorlopen.
Lees verder

Vol inzetten op verdere verduurzaming gebouwde omgeving

22 juni 2021
Wij roepen het nieuwe kabinet op om vol in te zetten op de verduurzaming van de gebouwde omgeving. Hoe gaan we dit bereiken?
Lees verder