Nieuwe technologie, nieuwe energie: Aquathermie

22 januari 2019 organiseerde Energie-Nederland haar derde Ontbijtsessie ‘nieuwe technologie, nieuwe energie’, ditmaal gewijd aan aquathermie. Aquathermie kan volgens het Klimaatakkoord ‘in wording’ zo’n 25-40% van de warmtevoorziening in de gebouwde omgeving voor zijn rekening nemen.

Aquathermie: technologie, toepassing en potentieel
Katja Kruit, onderzoeker/consultant bij CE Delft, trapte de drukbezochte ontbijtsessie af. CE Delft en Deltares hebben onderzoek gedaan naar de potentie van verschillende varianten van aquathermie: thermische energie uit oppervlaktewater, afvalwater en drinkwater (TEO, TEA en TED). Voor deze sessie concentreerde Katja Kruit zich op de eerste twee. Daarbij legde ze uit hoe aquathermie werkt, hoe een aquathermiesysteem is opgebouwd en wat de potentie in Nederland is.

Een belangrijk deel van zo’n systeem is dat een warmtepomp de temperatuur van het water “opwaardeert”, zodat het bruikbaar wordt voor verwarmen van woningen of gebouwen en soms ook voor warm tapwater. Een aquathermiesysteem is nog niet geheel CO2-neutraal, omdat voor vooral de warmtepomp elektriciteit nodig is. Hoe duurzamer dat wordt, hoe duurzamer aquathermie wordt. Ook gaf Katja Kruit inzicht in  het nationale potentieel. Dat is aanzienlijk. Zo wordt het potentieel van TEO ingeschat op ongeveer 150 PJ, ruim 40% van de totale verwachte jaarlijkse warmtevraag in de gebouwde omgeving van 350 PJ per jaar in 2050. Voor TEA is het 56 PJ per jaar. Deze potentie kent wel overlap, het is dus niet én 150 PJ én 56 PJ.

Dat er meer en meer interesse komt, blijkt uit de ambitie van de gezamenlijke waterbeheerders om waterbronnen onder hun beheer te ontsluiten en een programmavoorstel voor 3 jaar voor kennisontwikkeling en proeftuinen. Daarnaast heeft de Amsterdamse wethouder Sharon Dijksma de ambitie voor Amsterdam om 60% van de warmtevraag van deze stad via aquathermie te gaan opwekken.

De praktijk
Boudewijn Janse de Jonge, business developer bij Eneco, lichtte vervolgens toe hoe Eneco vanaf 2021 warmte uit afvalwater (TEA) gaat leveren voor 10.000 huishoudens in Utrecht. Het project van Eneco richt zich op het winnen van warmte door een grote warmtepomp uit het afvalwater van de RWZI (Rioolwater zuiveringsinstallatie). Deze wordt momenteel langs de Vecht gebouwd. Die warmte voor 10.000 huishoudens wordt gevoed aan een bestaand warmtenet in Utrecht. Deze warmte vervangt bestaande warmte die met fossiele brandstoffen wordt opgewekt. Het project is een partnership met Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden.

Ook Boudewijn Janse de Jonge besprak transparant de kansen, maar ook de uitdagingen van zo’n nieuw project. De bouw van het project start in Q1 2020. Vanaf Q2 2021 wordt er warmte geleverd vanuit het afvalwater.

Deze twee interessante presentaties gaven voer voor een constructieve en inhoudelijke discussie. Doordat er een breed publiek was – ondernemers en vertegenwoordigers van overheden, energiebedrijven, adviesbureaus en de unie van waterschappen, zijn er mooie nieuwe verbindingen en contacten ontstaan.

Het rapport van CE Delft is hier te downloaden.

 

 

Miljoenennota 2021: Op naar een energieneutraal Nederland. Concrete stappen en maatregelen richting de doelen van het klimaatakkoord.

16 september 2020
  Gisteren heeft het kabinet Rutte III de begroting voor 2021 gepresenteerd. Hierin werd duidelijk dat het kabinet doorgaat met het investeren in de economie. Hoewel de begroting gedomineerd wordt door de gevolgen van de coronacrisis, wil het kabinet een
Lees verder

Interessante vactures bij Energie-Nederland

15 september 2020
Energie-Nederland is op zoek naar uitbreiding van haar team met een Programmamanager Elektriciteit en Gas en een Junior Programmamanager Data & Digitalisering.
Lees verder

Energie-Nederland over ACM-advies ‘Rol netwerkbedrijven warmte’

11 september 2020
Recent heeft de ACM advies uitgebracht over een mogelijke rol van netwerkbedrijven of netbeheerders voor het leveren van warmte. Het advies sluit goed aan op de uitgangspunten die Energie-Nederland belangrijk acht voor de warmtemarkt. Echter zijn er ook nog enkele onduidelijkheden over de exacte werking van een aantal adviezen in de praktijk.
Lees verder

20 Good practices in de warmtetransitie

7 september 2020
Met het Klimaatakkoord, de Regionale Energie Strategieen en de Transitievisies warmte komt er een versnelling in de energietransitie. De ruime kennis en ervaring van onze leden is uiterst waardevol bij deze versnelling. In de brochure ‘Good practices in de warmtetransitie' delen wij een selectie van 20 projecten die als inspiratie kunnen dienen voor wat er mogelijk is.
Lees verder

Arjan Lucius, Grondlegger van Junior Energiecoach: “Kinderen zijn de motor voor verandering, ook bij verduurzaming in huis”

7 september 2020
Junior Energiecoach is aan een opmars bezig! Dit “feel good-project voor gezinnen”, zoals grondlegger Arjan Lucius het zelf noemt, start dit najaar voor de vierde keer. Inmiddels lopen al meer dan 750 junior energiecoaches in huizen rond die samen met hun ouders aan de slag zijn gegaan met energiebesparing. Energie-Nederland sprak met Arjan over het gedachtegoed en succes van het format.
Lees verder

Column Medy van der Laan: Prachtige blik op windpark Borssele 1&2

7 september 2020
Daar stond ik dan - totaal zeeziek - aan de reling van de Service Vessel Windcat 101, deinend op een veel woestere zee dan gedacht, varend naar Windpark Borssele 1&2. Hij is bijna klaar: in oktober wordt de laatste molen geinstalleerd. Het is indrukwekkend en wat heb ik ervan genoten.
Lees verder

Nieuwe Warmtewet goede basis voor groei en innovatie in collectieve warmte

3 augustus 2020
Op 22 juni is de consultatie van de Wet Collectieve Warmtevoorziening (WCW) gestart. Hieronder staan de kernpunten van de zienswijze van Energie-Nederland. De complete zienswijze vindt u via Zienswijze Consultatie Wet Collectieve Warmtevoorziening   Een goede Warmtewet stimuleert gezonde concurrentie
Lees verder

Versterk de uitvoerbaarheid van de RESsen: betrek initiatiefnemers van duurzame projecten

20 juli 2020
Eén van de afspraken uit het Klimaatakkoord is dat 30 energieregio’s in Nederland onderzoeken waar en hoe het best duurzame elektriciteit op land (wind en zon) opgewekt kan worden. Maar ook welke warmtebronnen beschikbaar zijn zodat wijken en gebouwen van
Lees verder

Laagdrempelige Energietransitie? De consument centraal.

13 juli 2020
Bijna 200 personen volgden de webinar en vertegenwoordigers van 33 organisaties schoven aan bij de vervolggesprekken over een Laagdrempelige Energietransitie. Algemene verkenningen van het concept of meer toegespitste dialogen rond inspelen op de wensen van de consument en aanscherpen van
Lees verder

Europese waterstofstrategie geconcretiseerd voor Nederland

9 juli 2020
De Europese Commissie heeft een strategie voor waterstof bekend gemaakt die grote ambitie uitstraalt. Het plan biedt ruimte en nodigt uit tot concrete actie. Dat is gunstig, want in Nederland zijn we vergevorderd in het denken over waterstoftoepassing en er
Lees verder

Wind meets Industry legt het ontbrekende puzzelstukje

1 juli 2020
Met de lancering van de coalitie Wind Meets Industry, met bijbehorende actieagenda, werd op woensdagmiddag 1 juli een grote stap gezet om de duurzame energievoorziening te versnellen.
Lees verder

Actieagenda Wind meets Industry

1 juli 2020
In de actieagenda Wind meets Industry wordt duidelijk gemaakt welke drempels de koppeling tussen vraag (de industrie) en aanbod (de windsector) en hun groeiambities in de weg staan, en hoe die volgens ons het beste kunnen worden aangepakt.
Lees verder