Versterk de uitvoerbaarheid van de RESsen: betrek initiatiefnemers van duurzame projecten

Eén van de afspraken uit het Klimaatakkoord is dat 30 energieregio’s in Nederland onderzoeken waar en hoe het best duurzame elektriciteit op land (wind en zon) opgewekt kan worden. Maar ook welke warmtebronnen beschikbaar zijn zodat wijken en gebouwen van het aardgas af kunnen. Dat leggen de regio’s vast in een Regionale Energiestrategie (RES). Recent hebben 28 energieregio’s een bespreekversie van de concept-RES gepubliceerd, voor afstemming met de verschillende bestuurslagen (gemeenten, provincies en waterschappen) en met maatschappelijke partners. Op 1 oktober publiceren regio’s hun definitieve concept-RES’en. Dat is een belangrijke tussenstap richting het vaststellen van de definitieve RES 1.0 medio 2021.

Initiatiefnemers van duurzame energieprojecten (van energiebedrijven tot coöperaties) gaan uitvoering geven aan de RES-plannen. Echter, zij zijn tot nu toe beperkt betrokken geweest bij de vorming van de concept-RES’en. Zij willen hun betrokkenheid voor uitvoerbaarheid van de RES’sen graag versterken, zodat de RES’sen maximaal uitvoerbaar worden voor zowel warmteprojecten als elektriciteit. Daarom heeft de NVDE diverse initiatiefnemers én netbeheerders bijeengebracht om alle 28 publiek beschikbare concept RES’sen te analyseren op uitvoerbaarheid. Betrokken waren experts op wind, zon en warmte, vanuit bijvoorbeeld Holland Solar (zon), NWEA (wind), Energie-Nederland, Stichting Platform Geothermie, BodemenergieNL, Stichting Warmtenetwerk en individuele leden/ bedrijven, zoals elektriciteits- en warmteproducenten en -leveranciers.

Belangrijkste conclusies en aanbevelingen

Elektriciteit: met het gezamenlijke bod kan de doelstelling gehaald worden

  • Het gezamenlijk concept-bod overstijgt de doelstelling van 35TWh in 2030 uit het Klimaatakkoord ruim. Daarmee is de eerste indruk positief. De praktijk leert echter dat veel voorgenomen projecten niet kunnen worden gerealiseerd. Daarmee is een ruim bod ook zeker nodig voor het halen van de doelstelling.
  • Om tot uitvoerbare RES’en 1.0 te komen, is het vooral belangrijk dat het bod wordt uitgewerkt naar concrete zoekgebieden. Nu zijn die gebieden vaak nog globaal aangegeven, of zijn het slechts zoekrichtingen of scenario’s.
  • Initiatiefnemers hebben expertise die relevant is voor het maken van keuzes over de zoekgebieden, zodat beoogde projecten op gekozen locaties ook daadwerkelijk realiseerbaar zijn. De NVDE wil – vanzelfsprekend met de andere initiatiefnemers die de analyse uitvoerden – graag samen met het Nationaal Programma RES (NP-RES) een aanpak ontwikkelen om marktpartijen nauwer te betrekken bij de RES 1.0. Dat vraagt van initiatiefnemers en overheden om hier tijd in te steken en open het gesprek aan te gaan, juist ook in fase voordat ontwikkellocaties zijn vastgelegd.
  • We zien in de concept-plannen dat alle regio’s veel verwachten van zon op grote daken, en tegelijkertijd om extra beleid vragen om dat mogelijk te maken. Daarvoor kunnen we samen met de regio’s en het Rijk een versnellingspakket ontwikkelen.
  • Ook denken we graag met de regio’s mee over hoe en waar zon en wind in projecten gecombineerd kunnen worden, want dat is efficiënt voor het elektriciteitsnet. Het is van belang dat er uiteindelijk een gebalanceerde mix komt, met een goede verdeling van duurzame elektriciteit over het jaar en over de dag. De mix moet ook passen bij de financiële afspraken uit het Klimaatakkoord.
  • Uitbreiding van de capaciteit van het elektriciteitsnetwerk is een cruciale randvoorwaarde voor realisatie van het 35 TWh doel. Net-uitbreidingsplannen zijn effectief wanneer die resulteren in uitvoerbare projecten van initiatiefnemers. Daarom is het belangrijk om naast netbeheerders ook die initiatiefnemers te betrekken bij de route naar en uitvoering van de RES’sen 1.0.

Warmte: van inventarisatie naar plan 

De inhoud van de nu beschikbare concept-RES’sen en bijbehorende ‘regionale structuren warmte’ geven een goed beeld van de beschikbare grootschalige warmtebronnen. Hierbij is veel aandacht geweest voor een kwantitatieve analyse van het aanbod (zoals potentie van geothermie, restwarmte, biomassa, aquathermie, WKO) en inspraak vanuit diverse maatschappelijke geledingen. Om van de eerste analyses te komen tot een uitvoerbare warmtetransitie is nog een grote stap nodig, Daarbij moet de koppeling worden gemaakt naar de afnemers van warmte zoals corporaties en bewoners; maar ook naar marktpartijen en andere uitvoerders die de verschillende warmtebronnen gaan exploiteren en die dus inzicht moeten geven in de technische en financiële haalbaarheid. Belangrijk is om de beschikbare data uit tools zoals bijvoorbeeld de warmte-atlas te valideren door bijvoorbeeld contact op te nemen met de aanbieders van de warmte. 

Hogere warmtetarieven in 2022 door hogere energieprijzen

23 december 2021
Op 23 december 2021 maakte ACM de maximum warmtetarieven voor het jaar 2022 bekend. Energie-Nederland licht in dit artikel toe hoe de warmtetarieven tot stand komen. In Nederland is zo’n 5% van de huishoudens aangesloten op een warmtenet. Veel van
Lees verder

Reactie Energie-Nederland op coalitieakkoord

16 december 2021
Het coalitieakkoord is ambitieus. Nederland wil koploper zijn in Europa bij het tegengaan van de opwarming van de aarde en heeft daarvoor stevige doelen gesteld; vóór 2030 een minimale CO2-reductie van 55%. Ze richt haar beleid zelfs op 60% reductie
Lees verder

Ambitieuze klimaatplannen van RES’en lijken haalbaar

9 december 2021
Het Nationaal Programma RES geeft in de “foto” die zij vandaag publiceert een duidelijk beeld van waar de energieregio’s staan in het proces naar 2030. Maatschappelijke partners, ondernemers, bewoners en andere betrokkenen hebben de afgelopen jaren veel werk verricht binnen
Lees verder

Daling CO2-uitstoot door toename inzet biomassa voor energietoepassingen

9 december 2021
Biomassa speelt een belangrijke rol in het behalen van de klimaatdoelen; het draagt bij aan een daling van de inzet van kolen én een daling van de totale CO2-uitstoot voor het opwekken van elektricteit. Het is een belangrijke bron van
Lees verder

Concept investeringsplannen netbeheerders onvoldoende voor de energietransitie

30 november 2021
Het gebrek aan netcapaciteit is de grootste uitdaging voor het slagen van de energietransitie. De netbeheerders hebben de afgelopen jaren een achterstand opgelopen. Niet alleen kan veel nieuwe duurzame productie niet worden getransporteerd, ook is aansluiting van nieuwe verbruikers of
Lees verder
Energie-Nederland

Meld je aan voor onze reeks online ontbijtsessies “De uitdagingen van de energietransitie vragen om slimme oplossingen van de markt”

8 november 2021
De energietransitie is in volle gang en de plannen zijn ambitieus. Hoe zorgen we dat we deze plannen gaan realiseren? En hoe voorkomen we vertragingen? In deze nieuwe reeks online ontbijtsessies focussen we op een aantal grote uitdagingen en initiatieven en
Lees verder

KEV toont vooruitgang, maar klimaatdoelen zijn nog niet in zicht

4 november 2021
De conclusie van de Klimaat- en Energieverkenning 2021 is helder: Nederland boekt vooruitgang vergeleken met vorig jaar, maar de klimaatdoelen zijn nog niet in zicht. De broeikasgasuitstoot in Nederland daalt naar verwachting met 38% tot 48% in 2030 ten opzichte
Lees verder

Energie-Nederland verwelkomt Routekaart Elektrificatie die de grote potentie van elektriciteit voor de industrie laat zien

14 oktober 2021
Vier stappen naar grootschalige inzet van duurzame elektriciteit in de industrie Voor 2030 is minimaal 30 TWh extra elektriciteit nodig voor de elektrificatie van de industrie en moet er 10 GW extra windenergie ontwikkeld worden op zee. Dit is dus
Lees verder

Ingrijpen in warmtetarieven onverstandig – inbreng Energie-Nederland voor Commissiedebat EZK

13 oktober 2021
De afgelopen weken staan in het teken van de stijgende energieprijzen. De stijgende energieprijzen raken huishoudens en bedrijven hard. Energie-Nederland waardeert de inzet van kabinet en kamer om de ergste gevolgen te verkleinen. De stijgende prijzen hebben ook gevolgen voor
Lees verder

Onderzoek weerlegt claim milieubeweging: Biomassa voldoet aan duurzaamheidseisen

7 oktober 2021
Onafhankelijk onderzoek van Indufor weerlegt de claim van milieuorga­ni­saties dat bio­massa uit Estland niet aan de duurzaamheidseisen zou voldoen. Deze claim werd geuit op basis van onderzoek uitgevoerd van SOMO. De energiebedrijven die biomassa mee­sto­ken, zijn niet bij het SOMO-onderzoek
Lees verder

Miljoenennota 2022: Grote stap in de goede richting, bestuurlijke lef nu nodig.

21 september 2021
Vandaag heeft demissionaire kabinet Rutte III de begroting voor 2022 gepresenteerd. Hierin werd duidelijk dat zij volgend jaar ruim 6,8 miljard euro extra uittrekt voor het verminderen van de CO2-uitstoot. Het zal onder andere worden gebruikt voor investeringen in noodzakelijke
Lees verder
Nationaal Isolatieprogramma

Isoleren moet sneller, slimmer en socialer

13 september 2021
Het Nederlandse isolatiebeleid moet op de schop: het isoleren van woningen moet sneller, slimmer en socialer. ChristenUnie, CDA en GroenLinks, ondersteund door maatschappelijke partners NVDE, Natuur & Milieu, Consumentenbond, Koninklijke Bouwend Nederland, Energie Nederland, Techniek Nederland en VENIN,  slaan de
Lees verder