Netcongestie blijft één van de grootste uitdagingen voor Nederland. Jaarlijks kost het onze economie ongeveer 40 miljard euro, zo blijkt uit onderzoek van de Boston Consulting Group. Energie-Nederland vindt het positief dat de minister met het ‘aansluitoffensief’ inzet op een beter gebruik van het bestaande elektriciteitsnet.
Een aantal voorgestelde acties kan volgens Energie-Nederland daadwerkelijk helpen om het net efficiënter te benutten. Zo wordt gewerkt aan het verbeteren van contractvoorwaarden voor congestiemanagement, zoals het capaciteitssturingscontract. Hierbij spreekt een aangeslotene met de netbeheerders af dat deze tegen een vergoeding tijdelijk minder elektriciteit afneemt op momenten dat het net zwaar belast is. Energie-Nederland voert hierover gesprekken met de netbeheerders, zodat deze contracten toegankelijker en aantrekkelijker worden voor marktpartijen, zodat de adoptie van de contracten wordt vergroot.
Ook het optimaliseren van prognoses is cruciaal. Betere verwachtingen over de groei van elektrificatie kunnen extra ruimte op het net zichtbaar maken. Daarbij past ook de aangekondigde analyse van de risicobereidheid: hoe we betrouwbaarheid, beschikbaarheid en betaalbaarheid van het elektriciteitsnet afwegen. Een onafhankelijke adviesraad die een maatschappelijke afweging heroverweegt en dit bredere plaatje beoordeelt, is een goede stap.
Nut en noodzaak flexibiliteit
Flexibele oplossingen zijn noodzakelijk om de periode te overbruggen totdat het net is versterkt. Het is daarom goed dat de minister benadrukt dat netbeheerders al de mogelijkheid hebben om partijen aan te sluiten boven de financiële grens, mits dit wordt gecombineerd met een congestiemanagementcontract en een passende vergoeding voor beschikbaar regelbaar vermogen. Energie-Nederland vindt de titel ‘flex als norm’ voor een van de acht acties uit het offensief echter ongelukkig gekozen. Flexibiliteit moet vooral worden ingezet door partijen die dit het meest efficiënt en tegen de laagste kosten kunnen leveren — niet door iedereen verplicht flexibel te maken. Hierbij is het aan de markt om haar innovativiteit en creativiteit in te zetten om flexibiliteit voor de juiste prijs aan te bieden.
Transparantie over flexbehoefte is bovendien essentieel. Marktpartijen kunnen alleen oplossingen bieden wanneer duidelijk is waar, wanneer en hoe vaak congestie optreedt. Zonder deze informatie blijft netcongestie een ‘black box’.
Potentie
Veel van de aangekondigde maatregelen hebben potentie, maar het uiteindelijke effect hangt af van de uitvoering. Oplossingen voor netcongestie moeten altijd worden bekeken in samenhang met de rest van de elektriciteitsmarkt, zodat de maatschappelijke kosten zo laag mogelijk blijven. Er moet voorkomen worden dat maatregelen op korte termijn netcongestie verhelpen, maar op lange termijn de elektriciteitsmarkt zodanig verstoren dat dit negatieve effecten heeft op de maatschappij. Een gevolg hiervan kan bijvoorbeeld zijn dat de prijzen stijgen.
Energie-Nederland denkt graag mee over de verdere uitwerking van de voorgestelde acties en blijft zich inzetten voor een betrouwbaar, efficiënt en toekomstbestendig elektriciteitsnet.
