Europese doelen voor groene waterstof haalbaar mits we alle zeilen bijzetten

‘Het Europese doel van 50% groene waterstof in 2030 is haalbaar. Maar dit vraagt wel dat we vanaf nu werkelijk alle zeilen bijzetten, intensief samenwerken tussen overheid en bedrijfsleven en morgen al kunnen beginnen. Ook is flink extra wind op zee (5 GW) nodig om het mogelijk te maken. Zeker nu de vraag naar groene waterstof naar verwachting alleen maar verder gaat toenemen.’ Dat en meer blijkt uit een nieuwe studie van CE Delft in opdracht van VNO-NCW, VNCI en een tiental industriële bedrijven.

Schouders eronder zetten

Ingrid Thijssen, voorzitter VNO-NCW: ‘Nederland is al een grote speler in waterstof. Maar voor een echte groene Nederlandse waterstofeconomie moeten overheid en bedrijfsleven samen de schouders zetten onder het vergroten van de opwek- en de elektrolysecapaciteit. We weten nu dat het kan als we zorgen voor snelle procedures, extra windmolens op zee, goede coördinatie, een slim stimulerings- en certificeringssysteem én duidelijke doelen. Dit rapport geeft een prima basis om versneld aan de slag te gaan met elkaar. Zowel de Oekraïnecrisis als de Klimaatcrisis onderstrepen hoe ontzettend belangrijk het is dat we nu doorpakken en werkelijk geen week verloren laten gaan om met elkaar te bouwen aan een nieuwe groene waterstoftoekomst.

De helft moet groen zijn

CE Delft en TNO hebben, in opdracht van een coalitie van tien energie- en industriebedrijven, onderzoek gedaan naar de implicaties voor Nederland van het Europese groene waterstofdoel. De Europese Commissie heeft in de Renewable Energy Directive (RED) voorgesteld dat de helft van alle in de industrie gebruikte waterstof ‘groen’ moet zijn in 2030. Voor Nederland heeft dat grote gevolgen, omdat de industrie nu al een groot gebruiker is van waterstof (2e van Europa). Ook kan dit grote impact hebben op de concurrentiepositie van de Nederlandse basisindustrie.

Snel de juiste stappen zetten

Het rapport van CE Delft concludeert nu dat het EU-doel voor Nederland zeer ambitieus is, maar haalbaar als dus over de hele keten snel de juiste stappen worden gezet. Dat betekent duidelijkheid over het (nationale) beleidsdoel, het inzetten van de juiste beleidsprikkels en het creëren van de juiste randvoorwaarden. Het halen van het doel vraagt stevige coördinatie voor de opbouw van eigen productiecapaciteit én de opbouw van voldoende importcapaciteit.

‘Voor het halen van het groene waterstofdoel moeten we vaart maken en hebben we alle opties nodig. Naast onshore waterstofproductie kunnen ook technieken die nog geen onderdeel van het beleid zijn, zoals waterstofproductie direct op zee in windparken, een bijdrage leveren’, zegt Cora Van Nieuwenhuizen, Voorzitter Energie-Nederland.

De belangrijkste conclusies op een rij

Direct beginnen

Het doel kan alleen binnen bereik komen als er direct begonnen wordt. CE Delft berekende een verwachte groene waterstofvraag in de industrie tussen 80 PJ en 130 PJ. Dit vraagt een enorme extra inspanning in de hele keten van elektriciteitsproductie, elektrolysecapaciteit en importcapaciteit die we alleen aankunnen met tussen de 39 en 60 TWh aan hernieuwbare elektriciteit als input voor elektrolyse (al dan niet in Nederland). Er is dus meer ruimte nodig voor wind op zee dan de geplande 10GW in 2030, namelijk minimaal 5GW extra.

Planning en investering

Om het EU-doel voor 2030 te halen moet volgens CE Delft eigenlijk dit jaar al begonnen worden met de eerste projecten. Dit terwijl het beleid nu volgens planning pas helder is in 2026. Import zal verder ook een significante bijdrage moeten leveren om de doelen te halen. Ook internationaal is groene H2 nog zeer schaars en zal dit niet automatisch naar Nederland komen. Dit vraagt om investeringen in bijvoorbeeld (publieke) infrastructuur en importcapaciteit.

Duidelijkheid nodig

Er is verder snel duidelijkheid nodig over het exacte (absolute) doel en de nationale beleidsuitgangspunten. Hiervoor is bijvoorbeeld ook helderheid over internationale certificering van waterstof nodig. Ook moet waterstof gewonnen uit industriële restgassen vanwege de interferentie met het nationale klimaatdoel voor CO2 reductie worden uitgesloten.

Randvoorwaarden

Om het doel van 50% groene waterstof te realiseren moet een aantal randvoorwaarden goed geregeld worden. Zo heeft CE Delft berekend dat ongeveer 50PJ relatief eenvoudig ingepast kan worden in Nederland. Hogere volumes vragen om een enorme ombouw van industriële installaties met bijbehorende kosten en additionele doorlooptijden.

De meerkosten van groene waterstof ten opzichte van grijze waterstof (tussen € 0,9 – 4,4mld) zijn nu nog hoog en daarmee onrendabel. Ondersteuning van de onrendabele top is noodzakelijk om grote verstoring van de concurrentiepositie van de industrie (en carbon leakage) te voorkomen.

 

Downloads:

Gazprom en Wingas niet langer lid Vereniging Energie-Nederland

25 februari 2022
In lijn met de algemene internationale maatregelen heeft het bestuur van Vereniging Energie-Nederland vanmorgen besloten het lidmaatschap van de Vereniging op te zeggen van Gazprom en Wingas. In de huidige situatie is hun deelname niet verenigbaar met de belangen van
Lees verder

Energie-Nederland vernieuwt convenant met NVVK

24 februari 2022
Snel schuldenrust, slimme procedures rond schuldregelingen en lagere administratieve lasten: dat biedt het nieuwe convenant dat Vereniging Energie-Nederland namens haar leden afsloot met de NVVK. Juist in een periode dat de energieprijzen stijgen is dit een welkome stap voor financiële
Lees verder

Congestiemanagement: het elektriciteitsnet beter benutten

16 februari 2022
Wat is congestiemanagement? En waarom is het een essentieel onderdeel om het elektriciteitsnet beter te benutten en zo de energietransitie te versnellen? Achtergrond Er is beperkte transportcapaciteit op het elektriciteitsnet. In grote delen van het land wordt geen duurzame productie
Lees verder

Naar een toekomstbestendige energiebelasting

10 februari 2022
Voor een effectieve en efficiënte energietransitie zijn financiering en de prijs van energie belangrijke randvoorwaarden. Zowel in Nederland als in Europa zijn de belasting en toeslagen op energie door de samenhang met de energietransitie en betaalbaarheid onderwerp van gesprek. In dit
Lees verder

Breed actieteam aan de slag met grootste knelpunten stroomnet

28 januari 2022
Bedrijfsleven, energiesector en overheden vragen minister om Stimuleringsprogramma om vaart te houden in energietransitie: Breed actieteam aan de slag met grootste knelpunten stroomnet Een brede coalitie* van 14 partijen- ondernemers, overheden en netbeheerders – wil de komende kabinetsperiode structurele oplossingen realiseren
Lees verder

Versnellen van elektrificatie in de industrie is een topprioriteit

20 januari 2022
Vandaag is de Routekaart Elektrificatie toegelicht aan de Tweede Kamer. Het Coalitieakkoord zet fors in op het stimuleren van het aanbod hernieuwbare energie. Het is belangrijk om de vraag naar duurzame elektriciteit ook te vergroten, zodat investeren in duurzame opwek
Lees verder

Fijne feestdagen namens Energie-Nederland

23 december 2021
Het team van Energie-Nederland wenst u fijne feestdagen en een gelukkig nieuwjaar!
Lees verder

Hogere warmtetarieven in 2022 door hogere energieprijzen

23 december 2021
Op 23 december 2021 maakte ACM de maximum warmtetarieven voor het jaar 2022 bekend. Energie-Nederland licht in dit artikel toe hoe de warmtetarieven tot stand komen. In Nederland is zo’n 5% van de huishoudens aangesloten op een warmtenet. Veel van
Lees verder

Voorstel maatregelen voor een robuuste retailmarkt

22 december 2021
De prijzen voor energie zijn de afgelopen tijd flink gestegen. De hoge prijzen op de groothandelsmarkten voor gas en elektriciteit zijn een uitdaging voor energieleveranciers. In het geval van een (aanhoudende) koude winterperiode in combinatie met de huidige prijspieken op
Lees verder

Reactie Energie-Nederland op coalitieakkoord

16 december 2021
Het coalitieakkoord is ambitieus. Nederland wil koploper zijn in Europa bij het tegengaan van de opwarming van de aarde en heeft daarvoor stevige doelen gesteld; vóór 2030 een minimale CO2-reductie van 55%. Ze richt haar beleid zelfs op 60% reductie
Lees verder

Energie-Nederland en de ACM maken afspraken over energiecontracten met dynamische prijzen

15 december 2021
Vereniging Energie-Nederland heeft samen met de Autoriteit Consument & Markt (ACM) afspraken gemaakt over leveringsovereenkomsten met dynamische prijzen. Deze afspraken zijn opgenomen in een aanvullende verklaring bij de Gedragscode Consument en Energieleverancier en gaan over de manier waarop energieleveranciers klanten
Lees verder

Ambitieuze klimaatplannen van RES’en lijken haalbaar

9 december 2021
Het Nationaal Programma RES geeft in de “foto” die zij vandaag publiceert een duidelijk beeld van waar de energieregio’s staan in het proces naar 2030. Maatschappelijke partners, ondernemers, bewoners en andere betrokkenen hebben de afgelopen jaren veel werk verricht binnen
Lees verder