Hogere warmtetarieven in 2022 door hogere energieprijzen

Op 23 december 2021 maakte ACM de maximum warmtetarieven voor het jaar 2022 bekend. Energie-Nederland licht in dit artikel toe hoe de warmtetarieven tot stand komen.

In Nederland is zo’n 5% van de huishoudens aangesloten op een warmtenet. Veel van deze netten zijn duur­zaam en maken gebruik van bijvoorbeeld restwarmte, maar er wordt ook gebruik gemaakt van aardgas en elektriciteit. Voor de opwek van elektriciteit wordt – naast duurzame bronnen – ook gas gebruikt. Als gevolg van de fors gestegen gasprijzen, is elektriciteit daarom de afgelopen maanden ook duurder geworden. De warmtetarieven stijgen volgend jaar voor de meeste warmteklanten mee met de gestegen energieprijzen. Voor warmtebedrijven hebben de hogere energieprijzen ook consequenties, omdat zij met hogere (inkoop)kosten en lagere opbrengsten te maken hebben. En doordat warmtebedrijven meer investeren in de warmtetransitie, vertoont het gemiddelde rendement dat zij maken de afgelopen jaren een dalende trend.

Gasprijs als referentie voor maximale warmtetarieven

De warmtetarieven worden volgens het “Niet Meer Dan Anders”-principe (NMDA) gereguleerd; de overheid heeft ervoor gekozen om de gasprijs als referentie te nemen voor het vaststellen van de maximum­tarieven voor warmte. Als de gasprijzen dalen of stij­gen, dan dalen of stijgen die maximum­tarieven voor warmte dus ook. Het voordeel daarvan is dat klanten van warmtebedrijven nooit méér betalen dan consumenten met een cv-ketel op aardgas.

Jaarlijks in december stelt de toezichthouder ACM de maximum­tarieven voor warmte voor het vol­gen­de jaar vast. De maximumtarieven voor 2022 zijn dus op 23 december 2021 bekendgemaakt. Warmtebedrijven mogen hun tarieven niet hoger vaststellen dan het maximumta­rief. Veel bedrijven hanteerden afgelopen jaren een korting op het maximumtarief: in 2020 was het 8 tot 12%[1], en in 2021 was het 7 tot 12%[2]

Hogere gas- en elektriciteitsprijzen leiden tot hogere kosten voor warmtebedrijven

De sterk gestegen gas- en elektriciteitsprijzen zorgen voor hogere kosten en lagere opbrengsten voor warmtebedrijven, ook in warmte­net­ten zon­der aardgas. Dat komt doordat er vaak aardgas gebruikt wordt om de piekvraag op te vangen en omdat er elektriciteit nodig is voor de installaties. In sommige typen installaties (zoals bij aquathermie of een WKO-systeem) wordt ook veel elektrici­teit verbruikt. Daarnaast leiden de hogere gasprijzen tot lagere SDE-subsidies voor de duurzame warmtebronnen waardoor de warmtebedrijven minder inkomsten hebben. En ook hebben bedrijven – juist vanwege de gasprijsreferentie – hun inkoopcontrac­ten voor warmte vaak ge­ïn­dex­eerd op de gasprijs. Dan dalen of stijgen de inkoop­kosten mee met de maximumtarieven, wat de financiële risico’s beperkt.

Warmtebedrijven zien zich hierdoor genoodzaakt om de tarieven te verhogen. Daarbij wordt een uiterste inspanning gedaan om de tarieven zo laag mogelijk te houden. Uiteraard maakt elk bedrijf een eigen afweging, gebaseerd op de eigen situatie. De ACM monitort achteraf of de be­drij­ven een redelijk rendement hebben behaald.

Rendementen warmtebedrijven vertonen laatste jaren dalende trend

De ACM monitort sinds 2013 elke twee jaar de gemiddelde rendementen van alle warmtebedrij­ven, om te monitoren of zij een redelijk rendement maken. Een financieel gezond bedrijf dat een redelijk rende­ment kan maken, is belangrijk voor de klanten. Uiteraard zijn redelijke rendementen voor bedrijven nodig om te kunnen blijven investeren in de warmtetransitie. De meest recente Ren­de­mentsmonitor warmte­leveranciers 2019-2020 laat zien dat de rendementen sinds 2013 gemiddeld 4,8% waren. Sinds 2018 verto­nen de rende­menten een dalende trend, veroorzaakt door de toene­men­de investeringen in de warmtetransitie.

Voorstander van snel ontwikkelen van een nieuwe tariefsystematiek zonder de aardgasreferentie

Energie-Nederland is voorstander van een nieuwe warmtewet waarbij de tariefregulering voor warm­te ver­van­gen gaat worden door een kostprijsplus benadering. Dit staat in het huidige wetsvoorstel. Energie-Ne­der­land heeft ervoor gepleit om met de ontwikkeling van de nieuwe systematiek niet te wachten op de nieu­we wet.

Relevante informatie

[1] Kamerbrief van Minister EZK (10 februari 2020): ‘Warmtetarieven 2020 en tariefregulering in Warmtewet 2’
[2] Artikel Energeia 11-10-2021: ‘Warmtebedrijven ontlopen pijn hoge gasprijs niet’

Scope van nieuwe Europese netcode over vraagrespons moet worden verduidelijkt

15 augustus 2022
Energie-Nederland heeft een reactie gestuurd op de consultatie door ACER over concept kaderrichtsnoeren voor vraagrespons. Deze richtsnoeren zijn de opmaat voor een nieuwe Europese netcode. Vraagrespons wordt steeds belangrijker in de transitie naar een klimaatneutrale elektriciteitsvoorziening. Toch is onduidelijk wat
Lees verder

Goede werking termijnmarkt is een belangrijk criterium bij herziening biedzones

1 augustus 2022
Verbetering in de allocatie van grenscapaciteit is mogelijk Energie-Nederland heeft een zienswijze ingediend op een consultatie van ACER over de ontwikkeling van de termijnmarkten op de groothandelsmarkt voor elektriciteit. Energie-Nederland is blij dat ACER aandacht vraagt voor de werking van
Lees verder

Energie-Nederland moedigt maatregelen om gasconsumptie te verminderen aan en benadrukt de urgentie

20 juli 2022
De Europese Commissie publiceerde eerder vandaag nieuwe maatregelen om het gasverbruik te verminderen. Het is cruciaal dat Europa zich voorbereidt op het scenario dat Rusland de gastoevoer verder of geheel stopzet. Daadkrachtig en transparant handelen is belangrijk, zeker in een
Lees verder
Energie-Nederland

Reactie Energie-Nederland op Kamerbrief over Wcw 15 juli 2022

18 juli 2022
Goed dat wetsvoorstel Wet collectieve warmtevoorziening dit najaar naar Raad van State gaat Energie-Nederland is blij dat minister Jetten op 15 juli jl. in de kamerbrief over de Wet collectieve warmtevoorziening (Wcw) aangeeft dat hij het wetsvoorstel dit najaar aan
Lees verder

Review van Europese biedzones gestart

5 juli 2022
Vandaag heeft de kick-off plaatsgevonden van de “Bidding Zone Consultative Group”. Dat is de groep die ENTSO-E moet ondersteunen bij het uitvoeren van een analyse naar de biedzoneconfiguratie in Europa. Naar verwachting maakt ACER op 20 juli bekend welke configuraties
Lees verder
Energie-Nederland

Vanaf vandaag is de btw op de levering van energie verlaagd naar 9%

1 juli 2022
Vanaf 1 juli wordt het btw-tarief voor de levering van elektriciteit, gas en warmte verlaagd van 21% naar 9%. De verlaging is bedoeld om de gevolgen van de stijgende energieprijzen en aanhoudende inflatie voor de consument enigszins te dempen. Het
Lees verder

Europese review van de “Electricity Grid Connection Codes” gestart: Energie-Nederland pleit voor afbakening op technische aansluitvoorwaarden

28 juni 2022
Na herziening van de CACM Code (Capacity Allocation & Congestion Management Code), worden nu de twee Connection Codes aangepakt voor een mogelijke herziening. Het gaat om de Requirements for Generators Code en de Demand Connection Code. ACER heeft een policy
Lees verder

Onderzoek NEa bevestigt: in Nederland gebruikte biomassa voldoet aan de duurzaamheidseisen

27 juni 2022
De NEa (Nederlandse Emissieautoriteit) heeft op 21 juni 2022 haar onderzoek (zie pdf-bestanden onderaan bericht) gepubliceerd naar aanleiding van het SOMO-rapport uit juli 2021. Het SOMO-rapport was opgesteld in opdracht van Greenpeace en maakte melding van mogelijke misstanden in het
Lees verder

Florence Forum vraagt terecht aandacht voor grensoverdrijdende handel in de intradaymarkt

15 juni 2022
Het Florence Forum is de plaats waar de regels voor de EU elektriciteitsmarkt worden besproken door de EU Commissie met alle relevante stakeholders. Energie-Nederland is via Eurelectric bij het forum betrokken. Vorige week vond op 9 en 10 mei het
Lees verder

Nederland ondertekent verklaring voor meer windparken op zee

19 mei 2022
Gisteren hebben Nederland, Denemarken, Duitsland en België tijdens de North Sea Summit in Esjberg, Denemarken een verklaring ondertekend voor de uitbereiding van offshore wind in de Noordzee. De landen hebben afgesproken om voor 2050 windparken met een totaal vermogen van
Lees verder

Europese Commissie komt met plannen om de Europese energievoorziening toekomstbestendig te maken

19 mei 2022
De Europese Commissie wil zo snel mogelijk de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen uit Rusland terugdringen. Dit heeft de Commissie gisteren bekend gemaakt middels de presentatie van het REPowerEU plan. Zij wil de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen terugdringen door een versnelling
Lees verder
Energie-Nederland

Zienswijze Energie-Nederland op wetswijziging Wet Homologatie Onderhands Akkoord

19 mei 2022
Close-out netting wordt veel toegepast in de energiehandel. Close-out netting betekent dat als een marktpartij te maken heeft met een tegenpartij die betrokken raakt in een faillissementsprocedure, die marktpartij dan alle uitstaande transacties met de tegenpartij kan beëindigen, de waardes
Lees verder