Verkiezingen 2021: Overzicht standpunten politieke partijen energietransitie

Op 17 maart dit jaar gaan we weer met zijn allen naar de stembus. Een belangrijk moment voor de energietransitie. Het volgende kabinet zal immers een grote rol spelen in de verdere verduurzaming van ons energiesysteem. Hoe denken de grootste politieke partijen over onderwerpen als elektriciteit, mobiliteit en energiebesparing? Aan de hand van vier hoofdthema’s heeft Energie-Nederland een overzicht* gemaakt met de standpunten** van de verschillende politieke partijen. Benieuwd? Kijk en vergelijk zelf!

Elektriciteit en systeemintegratie

VVD

  • Nakomen afspraken uit Verdrag van Parijs en Klimaatakkoord
  • Naast wind op zee en zon-op-dak, ook inzetten op kernenergie (geen energiebronnen uitsluiten)
  • Aanscherpen van EU-ETS
  • Europese CO2-grensheffing
  • SDE++ beschikbaar voor CCS, CCU, waterstof en kernenergie
  • Verbod gebruik kolen in 2030
  • Inzet op (groene en oranje) waterstofproductie
PVV

 

  • Afschaffen van de nationale CO2-heffing
  • Stoppen met biomassa, windturbines en zonneparken
  • Klimaatwet, Klimaatakkoord en Energieakkoord stoppen
  • Klimaat- en duurzaamheidssusbsidies afschaffen
  • Kerncentrales bouwen (thorium)
CDA

  • Europese afspraken over CO2-beprijzing
  • CCS onder de Noordzee
  • Wind op zee en zon-op-dak
  • Na 2030 planvorming voor 2 kerncentrales
  • Inzet op waterstof
D66

  • Inzet op wind op zee (6000 windturbines van 10 MW vergund in 2030) en zon op dak
  • Zeer beperkte rol biomassa
  • Geen voorstander kernenergie
  • Meer Europese samenwerking
GroenLinks

  • European Green Deal en Klimaatwet leidend voor Nederland; tenminste 55% CO2 reductie in 2030
  • Vergunningen 60 GW wind op zee in komende kabinetsperiode
  • Verplicht zon op grote gebouwen
  • Geen nieuwe biomassacentrales, bestaande uitfaseren
  • Geen kernenergie
  • CO2- heffing
  • In 2040 elektriciteitsopwekking klimaatneutraal
  • Groene waterstof als speerpunt
SP

  • Aanscherpen Klimaatwet; CO2-uitstoot reductie van minstens 60% in 2030
  • Uitbreiden van windparken op zee
  • Stimuleren van zon voor de gebouwde omgeving
  • Geen houtkap voor energie-toepassingen
  • Kernenergie is geen duurzaam alternatief
  • Algemeen: de (groot)verbruiker betaalt ipv de burger
PvdA

  • Europese CO2 belasting en grensheffing
  • Wind op zee en zon-op-dak
  • Stimuleren groene waterstof
  • Stoppen met subsidies voor bijstook biomassa in kolencentrales
  • CCS is tijdelijke oplossing
  • Geen kernenergie
  • Sluiten kolencentrales per 2025
ChristenUnie

  • Voorstander van verhogen CO2-reductie naar 55% in 2030
  • CO2-opslag als tijdelijke transitiemaatregel
  • Meer wind- en zonne-energie
  • Geen nieuwe kerncentrales
  • Hoogwaardig gebruik van biomassa
  • Inzet op groene waterstof
  • Grotere rol energiecoöperaties en stimulering met een ontwikkelfonds
PvdD

  • Klimaatneutraal in 2030
  • Forse CO2-belasting voor vervuilende sectoren
  • Windenergie enkel op plekken waar mens en natuur er geen of weinig hinder van ondervinden
  • Zonnepanelen op gebouwen de norm
  • Geen subsidies op biomassa
  • Geen bouw nieuwe kerncentrales
  • Geen CO2-opslag onder Nederlandse bodem
  • Stijgende prijs gas voor grootverbruikers
50PLUS

  • CO2-uitstoot moet worden teruggedrongen
  • Klimaatbeleid inrichten op de ontwikkeling van krachtige nieuwe technologie
DENK

  • In 2030 moet 40%- en in 2050 100% – van de energie opgewekt zijn uit duurzame bronnen
  • Belastingverhoging op gas en elektriciteit voor grootgebruikers
  • Wettelijk minimumpercentage dat energiebedrijven moeten hanteren als aandeel van duurzame energieopwekking
  • Tarievenverdeling ODE heffing van 80% bedrijven en 20% burgers
SGP

  • Geen voorstander van verhogen naar 55% CO2-reductie in 2030
  • Primaat bij EU ETS
  • Focus op werking van het energiesysteem
  • Elektrificatie van industriële processen
  • Proefprojecten met waterstof
  • Aardgas blijft belangrijk
  • Onderzoek naar kernenergie
  • Verbieden van kolencentrales
  • CCS is een tijdelijke oplossing
  • Geen biomassa
FvD

  • Opzeggen Parijs-, klimaat- en energieakkoord
  • Intrekken klimaatwet
  • Afschaffen van de ODE
  • Stoppen met gesubsidieerde wind- en zonneparken en biomassacentrales
  • Stimuleren kernenergie
JA21

  • Verstandig zorgdragen voor de omgang met klimaat en milieu
  • Geen mitigatie, maar adaptatie. Bijstelling van het klimaatbeleid is vereist om deze richting in te slaan.
  • Afschaffen CO2-reductiedoelstellingen
  • Geen extra hoge CO2-belasting voor bedrijven
  • Geen voorstander van windturbines
  • Grote daken gebruiken voor zonne-energie i.p.v. het bouwen van zonnevlaktes
  • Tegenstander van biomassa
  • Voorstander van kernenergie

Infrastructuur en publieke taak

VVD

  • Bescherming vitale infrastructuur
  • Europese harmonisatie van CO2-heffingen
  • Geen specifiek beleid voor energie-infrastructuur
PVV

  • De PVV heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
CDA

  • Focus op grensregio’s en verduurzaming energie-intensieve industrieclusters
  • Nationaal programma voor 12 provinciale icoonprojecten
  • Koppeling van klimaatbeleid en industriebeleid
  • Financiering duurzaamheidsmaatregelen uit algemene middelen
D66

  • Verdubbeling van de investeringen in gas- en elektriciteitsinfrastructuren
  • Vrijstelling van energiebelasting voor opslag
  • Meer ruimte voor netbeheerders om tijdig te investeren op basis van adviezen van een Rijksarchitect
GroenLinks

  • Investeren in capaciteit elektriciteitsnet
SP

  • Opzetten van publieke energiebedrijven
  • Ondersteuning energie coöperaties
PvdA

  • Overheidsinvesteringen in baanbrekend onderzoek naar schone energie
  • Overheid investeert mee in woningbouw en neemt leidende rol in de financiering en uitvoering van de verduurzaming van woningen
  • Overheid moet zelf sturen op energievoorziening (niet alleen aan de markt overlaten)
  • Energie-eilanden
ChristenUnie

  • Onderzoek naar gebruik bestaande gasinfrastructuur voor transport van hernieuwbare gassen
  • Bescherming vitale infrastructuur
  • Nationale regie op energieopslag
PvdD

  • Leveranciers van zonne- en windstroom krijgen voorrang op het elektriciteitsnet
50PLUS

  • 50PLUS heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
DENK

  • DENK heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
SGP

  • Focus op energie-infrastructuur met wettelijke borging op plannen
  • Systeemkosten moeten worden meegenomen in keuzes
  • Overheidsinvesteringen in opslag en conversie
  • Kosten duurzame energie socialiseren
  • Tijdig investeren in infrastructuur door overheid en netbeheerders
  • Plan van aanpak datacenters
FvD

  • Inzetten op adaptatie door – waar nodig – onze infrastructuur te verbeteren
JA21

  • JA21 heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma

Mobiliteit

VVD

  • Aanscherping Europese CO2-emissie-eisen voor personenauto’s
  • Een kilometerheffing voor emissieloze voertuigen
PVV

  • Geen rekeningrijden invoeren
CDA

  • Versnelde vermindering van de fiscale voordelen van elektrische auto’s
  • Elektrische auto’s gaan ook meebetalen aan weginfrastructuur
  • Hervorming van de autobelasting
  • Stimulering blauwe diesel
D66

  • Investeren in (slimme) laadinfrastructuur
  • Elektrische auto’s aantrekkelijker maken voor particulieren via subsidies
  • Transparantie over prijs laden
GroenLinks

  • Investeren in landelijk dekkende snellaadinfrastructuur
  • Rekeningrijden
  • Bijmengverplichting voor vliegtuigen, schepen, vrachtwagens en landbouwmachines
  •  Verbod op verkoop fossiele auto’s binnen 10 jaar
  • Strenge milieuzones
  • Stimuleren elektrische binnenvaart
SP

  • SP heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
PvdA

  • Aanscherping Europese CO2-emissie-eisen voor personenauto’s
  • Verbruik belasten in plaats van bezit
  • Vanaf 2025 alleen emissie loze vervoersmiddelen,
  • Sturing op geluidsoverlast
  • Elektrisch rijden stimuleren door investeringen en verbreding fiscale regelingen
ChristenUnie

  • Streven naar enkel zero-emissie personenvoertuigen in 2030
  • Stimuleren van het gebruik van zero-emissie deelauto’s
  • Inzetten op slimme laadpalen
PvdD

  • Al het vervoer rijdt/vaart/vliegt in 2030 op 100% duurzame energie, met name elektriciteit en deels groen gas
50PLUS

  • 50PLUS heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
DENK
  • DENK heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
  • SGP

    • Betalen voor verbruik in plaats van bezit
    • Stimuleren van uitrol (publiek) laadpalennetwerk
    FvD

    • Stoppen subsidies op elektrische auto’s
    JA21

    • Investeren in hoogfrequente snelle spoorverbindingen als alternatief voor het subsidiëren van elektrische auto’s
    • Stoppen met het subsidiëren van biobrandstoffen

    Energiebesparing en gebouwde omgeving

    VVD

    • Verduurzaming woningen mag niet leiden tot stijging van de woonlasten
    • Geen verplichte labelsprongen voor woningeigenaren
    • Toegang van het MKB tot het Warmtefonds
    • Vergunnen van warmtenetten voor bepaalde tijd
    • Versterking positie huiseigenaar; wel belang voor wijkgerichte transitieplannen
    • Zoveel mogelijk behouden van gasnetwerk ten behoeve van CO2 vrije gassen
    PVV

    • Stoppen met aardgasvrij maken van woningen
    • Afschaffing gasaansluitplicht terugdraaien
    • Lagere energielasten
    CDA

    • Verruiming van de investeringsregelingen voor isolatie, verduurzaming en energiebesparing
    • Inzet op geothermie en warmtenetten
    • Behoud en aanleg van gasnetten als dat past bij verduurzaming
    • Stimulering hybride cv-ketels en groen gas
    • Behoud van de salderingsregeling
    D66

    • Sterk inzetten op energiebesparing door isolatie
    • Hogere subsidie per isolatiemaatregel en gebouw gebonden financiering
    • Oprichting van een corporatiefonds voor verduurzaming van woningcorporaties
    • Inzet op warmte- en koudeopslag
    • Realiseren gebouwgebonden financiering
    • Monopolie van warmtebedrijven doorbreken
    • Eigen keuze warmteaansluiting
    • Investeren in groene waterstof
    • Gebouwde omgeving van aardgas af
    • Stimuleren van de inzet van thuisbatterijen
    GroenLinks

    • Investeren in isolatie en warmtepompen via subsidies en goedkope leningen
    • Eigenaren van huurwoningen moeten verplicht investeren in verhoging van het energielabel
    • Gemeenten krijgen meer financiële en juridische middelen
    • Nieuwe woningen energieneutraal en gasloos
    • Inzet op elektrisch verwarmen, geothermie en aquathermie
    • Restwarmte mag verduurzaming industrie niet in de weg staan
    SP

    • Woningen beter isoleren
    • Zonnepanelen op daken plaatsen
    • Afschaffen verhuurdersheffing en winstbelasting voor woningcorporaties t.b.v. verduurzaming woningen en woningbouw
    PvdA

    • Heffing op lozing van restwarmte ten behoeve van gebruik voor warmtenetten
    • Overheid neemt leidende rol in financiering en uitvoering verduurzaming van woningen
    ChristenUnie

    • Oprichten van nationale isolatiebrigade
    • Investeren in warmtenetten voor de verwarming van woonwijken
    • Benutten potentie geo- en aquathermie
    • Belangrijke rol voor publieke netwerkbedrijven in de warmtetransitie
    PvdD

    • Reductie 65% van energiegebruik huishoudens en kantoren in uiterlijk 2030
    • Nieuwbouw minstens energieneutraal
    • Woningen worden goed geïsoleerd
    • Duurzame, lage-temperatuur bronnen om woningen en andere gebouwen te verwarmen
    • Geen gas gebruik meer in 2030
    • Subsidies en lokale stimulering voor isolatie
    • Lokale opwek en buurtbatterijen
    50PLUS

    • 50PLUS heeft geen geen standpunt over energiebesparing en gebouwde omgeving opgenomen in haar verkiezingsprogramma
    DENK

    • Betaalbaar maken van alternatieve vormen van energievoorziening
    SGP

    • Inzet op energiebesparingen haalbare isolatie
    • Gebouwgebonden financiering
    • Energiebesparingsverplichting voor energiebedrijven
    • Behoud van het gasnet
    • •Ruimte voor CO2 vrije gassen
    • Socialiseren van de warmtenetkosten
    • Open warmtenetten en Laagtemperatuur-warmtenetten
    • Sturing op type warmtepomp (bodem-warmtepomp)
    • Belasting op lozen restwarmte
    FvD

    • Stoppen met ‘van-het-gas-af’
    JA21

    • Stoppen met het gedwongen CO2-vrij maken van alle bestaande woningen en gebouwen
    • De Wet Voortgang Energietransitie (Wet VET) die een streep haalt door aardgas in nieuwbouw, dient te worden herzien

    Liever vergelijken in 1 oogopslag?:

    Download onderstaand PDF tabel om de politieke standpunten per thema met elkaar te vergelijken in 1 opslag.

    Voelt u zich vrij om dit overzicht met uw netwerk te delen!

    050221 LR PDF Tabel Verkiezingen 2021

     

    * overzicht zal worden geüpdatet aan de hand van de laatste versies van de verkiezingsprogramma's politieke 
    partijen 2021-2025; volgorde van politieke partijen in het overzicht is gebaseerd op de huidige zetelverdeling 
    (aflopend), bij gelijke hoeveelheid zetels is alfabetische volgorde aangehouden
    ** weergegeven standpunten zijn gebaseerd op de gepubliceerde (concept)verkiezingsprogramma's van politieke 
    partijen voor 2021-2025

    Reactie op eenzijdig beïndigen van energielevering

    14 oktober 2021
    Energie-Nederland krijgt veel vragen over het eenzijdig opzeggen van energie leveringscontracten door DGB. Deze energieleverancier is geen lid van Energie-Nederland en we onderschrijven de reactie van ACM op het eenzijdig beëindigen van energielevering    
    Lees verder

    Ingrijpen in warmtetarieven onverstandig – inbreng Energie-Nederland voor Commissiedebat EZK

    13 oktober 2021
    De afgelopen weken staan in het teken van de stijgende energieprijzen. De stijgende energieprijzen raken huishoudens en bedrijven hard. Energie-Nederland waardeert de inzet van kabinet en kamer om de ergste gevolgen te verkleinen. De stijgende prijzen hebben ook gevolgen voor
    Lees verder

    Zienswijze Energie-Nederland op ontwerpbesluit congestiemanagement ACM

    5 oktober 2021
    Ontwerpbesluit congestiemanagement biedt afwegingskader voor netbeheerders om verzoeken voor transport te behandelen, maar moet worden aangepast om markt niet onnodig buiten werking te stellen. Energie-Nederland heeft een zienswijze ingediend naar aanleiding van het ontwerp codewijzigingsbesluit van ACM over congestiemanagement. Energie-Nederland
    Lees verder

    Prijsvorming op de Nederlandse gas- en elektriciteitsmarkt

    30 september 2021
    De energierekening stijgt door hoge energieprijzen op de groothandelsmarkt. Vrije prijsvorming betekent dat prijzen zullen stijgen in tijden van schaarste, dit is belangrijk voor leveringszekerheid. Net zo goed zullen er periodes zijn met lage prijzen. Wanneer consumenten kiezen voor een vaste prijs voor
    Lees verder

    Miljoenennota 2022: Grote stap in de goede richting, bestuurlijke lef nu nodig.

    21 september 2021
    Vandaag heeft demissionaire kabinet Rutte III de begroting voor 2022 gepresenteerd. Hierin werd duidelijk dat zij volgend jaar ruim 6,8 miljard euro extra uittrekt voor het verminderen van de CO2-uitstoot. Het zal onder andere worden gebruikt voor investeringen in noodzakelijke
    Lees verder

    Cora van Nieuwenhuizen wordt nieuwe voorzitter Vereniging Energie-Nederland

    31 augustus 2021
    De Algemene Ledenvergadering van brancheorganisatie Vereniging Energie-Nederland heeft Cora van Nieuwenhuizen vanmorgen benoemd tot voorzitter. Zij zal op 1 oktober 2021 aantreden en neemt het stokje over van Medy van der Laan die 6 jaar aan het roer stond.
    Lees verder

    Energie-Nederland uit zorgen over Europese herziening biedzones

    3 augustus 2021
    Energie-Nederland is van mening dat bij de indeling in biedzones gekeken moet worden naar de goede werking van de markt als geheel. Het efficiënt managen van congesties is daarbij één aspect. Maar er is meer. Opsplitsing van biedzones leidt onherroepelijk tot lagere liquiditeit. Dat betekent dat het duurder wordt om risico’s af te dekken. Daarbij gaat het niet alleen om de day-ahead markten, maar zeker ook om de termijnmarkten en de intraday- en onbalansmarkten. Met name de marktintegratie van productie uit zon en wind zal moeilijker en dus duurder worden. Maar ook de werking van de retailmarkt ondervindt nadelen van een minder liquide groothandelsmarkt.
    Lees verder

    Oproep aan informateur Hamer: behalen klimaatdoelen vraagt investeren in mensen, scholing en arbeidsmarkt

    27 juli 2021
    Het grote tekort aan technische vakkrachten vormt een belemmering voor het behalen van de klimaatdoelstellingen. Om dit risico te onderstrepen hebben de WENB en brancheverenigingen van de energiesector een dringende oproep gedaan aan informateur Hamer. De energiesector en werkgeversvereniging WENB
    Lees verder

    Energie-Nederland steunt voorstel van NVDE voor forse uitbreiding SDE++, vooral voor duurzame warmte

    22 juli 2021
    Energie-Nederland steunt voorstel van NVDE voor forse uitbreiding SDE++ in 2022, vooral voor duurzame warmte.
    Lees verder

    Reactie Energie-Nederland op ‘Fit for 55’ pakket

    14 juli 2021
    De Europese Commissie publiceert onder de naam Fit-For-55 diverse wetsvoorstellen om de Europese wetgeving in lijn te brengen met het Europese doel van 55% minder CO2 uitstoot in 2030. Energie-Nederland steunt de duidelijke richting en keuze voor aanscherping van de reductiedoelen vanuit Europa.
    Lees verder

    Energiebedrijven verbaasd over opzegging Convenant Duurzame Biomassa door vijf NGO’s

    7 juli 2021
    Reactie namens Energie-Nederland op het besluit van de Milieuorganisaties om uit het Coventant Duurzame Biomassa te stappen. We hebben vanochtend kennisgenomen van het concept-rapport dat door SOMO is opgesteld en het besluit van de milieuorganisaties om uit het Convenant Duurzame Biomassa te stappen. We zijn verbaasd dat dit niet eerder in de overleggen die we met elkaar hebben is voor besproken of aangekondigd.
    Lees verder

    Goed dat RES 1.0 er ligt. Nu aan de slag met de uitvoering.

    5 juli 2021
    Op 1 juli hebben 26 van de 30 RES-regio’s hun RES 1.0 ingediend. Daar hebben gemeenten, provincies en waterschappen hun goedkeuring gegeven. Een mooie mijlpaal. Want hiermee is een belangrijke afspraak uit het Klimaatakkoord ingevuld en zijn we weer een stap verder met het realiseren van de afgesproken 35 TWh hernieuwbare elektriciteitsopwekking op land in 2030. Daarnaast bevatten de RES’sen plannen op hoofdlijnen voor het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving.
    Lees verder