Verkiezingen 2021: Overzicht standpunten politieke partijen energietransitie

Op 17 maart dit jaar gaan we weer met zijn allen naar de stembus. Een belangrijk moment voor de energietransitie. Het volgende kabinet zal immers een grote rol spelen in de verdere verduurzaming van ons energiesysteem. Hoe denken de grootste politieke partijen over onderwerpen als elektriciteit, mobiliteit en energiebesparing? Aan de hand van vier hoofdthema’s heeft Energie-Nederland een overzicht* gemaakt met de standpunten** van de verschillende politieke partijen. Benieuwd? Kijk en vergelijk zelf!

Elektriciteit en systeemintegratie

VVD

  • Nakomen afspraken uit Verdrag van Parijs en Klimaatakkoord
  • Naast wind op zee en zon-op-dak, ook inzetten op kernenergie (geen energiebronnen uitsluiten)
  • Aanscherpen van EU-ETS
  • Europese CO2-grensheffing
  • SDE++ beschikbaar voor CCS, CCU, waterstof en kernenergie
  • Verbod gebruik kolen in 2030
  • Inzet op (groene en oranje) waterstofproductie
PVV

 

  • Afschaffen van de nationale CO2-heffing
  • Stoppen met biomassa, windturbines en zonneparken
  • Klimaatwet, Klimaatakkoord en Energieakkoord stoppen
  • Klimaat- en duurzaamheidssusbsidies afschaffen
  • Kerncentrales bouwen (thorium)
CDA

  • Europese afspraken over CO2-beprijzing
  • CCS onder de Noordzee
  • Wind op zee en zon-op-dak
  • Na 2030 planvorming voor 2 kerncentrales
  • Inzet op waterstof
D66

  • Inzet op wind op zee (6000 windturbines van 10 MW vergund in 2030) en zon op dak
  • Zeer beperkte rol biomassa
  • Geen voorstander kernenergie
  • Meer Europese samenwerking
GroenLinks

  • European Green Deal en Klimaatwet leidend voor Nederland; tenminste 55% CO2 reductie in 2030
  • Vergunningen 60 GW wind op zee in komende kabinetsperiode
  • Verplicht zon op grote gebouwen
  • Geen nieuwe biomassacentrales; bestaande uitfaseren
  • Geen kernenergie
  • CO2- heffing
  • In 2040 elektriciteitsopwekking klimaatneutraal
  • Groene waterstof als speerpunt
SP

  • Aanscherpen Klimaatwet; CO2-uitstoot reductie van minstens 60% in 2030
  • Uitbreiden van windparken op zee
  • Stimuleren van zon voor de gebouwde omgeving
  • Geen houtkap voor energie-toepassingen
  • Kernenergie is geen duurzaam alternatief
  • Algemeen: de (groot)verbruiker betaalt ipv de burger
PvdA

  • Europese CO2 belasting en grensheffing
  • Wind op zee en zon-op-dak
  • Stimuleren groene waterstof
  • Stoppen met subsidies voor bijstook biomassa in kolencentrales
  • CCS is tijdelijke oplossing
  • Geen kernenergie
  • Sluiten kolencentrales per 2025
ChristenUnie

  • Voorstander van verhogen CO2-reductie naar 55% in 2030
  • CO2-opslag als tijdelijke transitiemaatregel
  • Meer wind- en zonne-energie
  • Geen nieuwe kerncentrales
  • Hoogwaardig gebruik van biomassa
  • Inzet op groene waterstof
  • Grotere rol energiecoöperaties en stimulering met een ontwikkelfonds
PvdD

  • Klimaatneutraal in 2030
  • Forse CO2-belasting voor vervuilende sectoren
  • Windenergie enkel op plekken waar mens en natuur er geen of weinig hinder van ondervinden
  • Zonnepanelen op gebouwen de norm
  • Geen subsidies op biomassa
  • Geen bouw nieuwe kerncentrales
  • Geen CO2-opslag onder Nederlandse bodem
  • Stijgende prijs gas voor grootverbruikers
50PLUS

  • CO2-uitstoot moet worden teruggedrongen
  • Klimaatbeleid inrichten op de ontwikkeling van krachtige nieuwe technologie
DENK

  • In 2030 moet 40%- en in 2050 100% – van de energie opgewekt zijn uit duurzame bronnen
  • Belastingverhoging op gas en elektriciteit voor grootgebruikers
  • Wettelijk minimumpercentage dat energiebedrijven moeten hanteren als aandeel van duurzame energieopwekking
  • Tarievenverdeling ODE heffing van 80% bedrijven en 20% burgers
SGP

  • Geen voorstander van verhogen naar 55% CO2-reductie in 2030
  • Primaat bij EU ETS
  • Focus op werking van het energiesysteem
  • Elektrificatie van industriële processen
  • Proefprojecten met waterstof
  • Aardgas blijft belangrijk
  • Onderzoek naar kernenergie
  • Verbieden van kolencentrales
  • CCS is een tijdelijke oplossing
  • Geen biomassa
FvD

  • Opzeggen Parijs-, klimaat- en energieakkoord
  • Intrekken klimaatwet
  • Afschaffen van de ODE
  • Stoppen met gesubsidieerde wind- en zonneparken en biomassacentrales
  • Stimuleren kernenergie

Infrastructuur en publieke taak

VVD

  • Bescherming vitale infrastructuur
  • Europese harmonisatie van CO2-heffingen
  • Geen specifiek beleid voor energie-infrastructuur
PVV

  • De PVV heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
CDA

  • Focus op grensregio’s en verduurzaming energie-intensieve industrieclusters
  • Nationaal programma voor 12 provinciale icoonprojecten
  • Koppeling van klimaatbeleid en industriebeleid
  • Financiering duurzaamheidsmaatregelen uit algemene middelen
D66

  • Verdubbeling van de investeringen in gas- en elektriciteitsinfrastructuren
  • Vrijstelling van energiebelasting voor opslag
  • Meer ruimte voor netbeheerders om tijdig te investeren op basis van adviezen van een Rijksarchitect
GroenLinks

  • Investeren in capaciteit elektriciteitsnet
SP

  • Opzetten van publieke energiebedrijven
  • Ondersteuning energie coöperaties
PvdA

  • Overheidsinvesteringen in baanbrekend onderzoek naar schone energie
  • Overheid investeert mee in woningbouw en neemt leidende rol in de financiering en uitvoering van de verduurzaming van woningen
  • Overheid moet zelf sturen op energievoorziening (niet alleen aan de markt overlaten)
  • Energie-eilanden
ChristenUnie

  • Onderzoek naar gebruik bestaande gasinfrastructuur voor transport van hernieuwbare gassen
  • Bescherming vitale infrastructuur
  • Nationale regie op energieopslag
PvdD

  • Leveranciers van zonne- en windstroom krijgen voorrang op het elektriciteitsnet
50PLUS

  • 50PLUS heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
DENK

  • DENK heeft geen standpunt over energie-infrastructuur opgenomen in haar verkiezingsprogramma
SGP

  • Focus op energie-infrastructuur met wettelijke borging op plannen
  • Systeemkosten moeten worden meegenomen in keuzes
  • Overheidsinvesteringen in opslag en conversie
  • Kosten duurzame energie socialiseren
  • Tijdig investeren in infrastructuur door overheid en netbeheerders
  • Plan van aanpak datacenters
FvD

  • Inzetten op adaptatie door – waar nodig – onze infrastructuur te verbeteren

Mobiliteit

VVD

  • Aanscherping Europese CO2-emissie-eisen voor personenauto’s
  • Een kilometerheffing voor emissieloze voertuigen
PVV

  • Geen rekeningrijden invoeren
CDA

  • Versnelde vermindering van de fiscale voordelen van elektrische auto’s
  • Elektrische auto’s gaan ook meebetalen aan weginfrastructuur
  • Hervorming van de autobelasting
D66

  • Investeren in (slimme) laadinfrastructuur
  • Elektrische auto’s aantrekkelijker maken voor particulieren via subsidies
  • Transparantie over prijs laden
GroenLinks

  • Investeren in landelijk dekkende snellaadinfrastructuur
  • Rekeningrijden
  • Bijmengverplichting voor vliegtuigen, schepen, vrachtwagens en landbouwmachines
  •  Verbod op verkoop fossiele auto’s binnen 10 jaar
  • Strenge milieuzones
  • Stimuleren elektrische binnenvaart
SP

  • SP heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
PvdA

  • Aanscherping Europese CO2-emissie-eisen voor personenauto’s
  • Verbruik belasten in plaats van bezit
  • Vanaf 2025 alleen emissie loze vervoersmiddelen,
  • Sturing op geluidsoverlast
  • Elektrisch rijden stimuleren door investeringen en verbreding fiscale regelingen
ChristenUnie

  • Streven naar enkel zero-emissie personenvoertuigen in 2030
  • Stimuleren van het gebruik van zero-emissie deelauto’s
  • Inzetten op slimme laadpalen
PvdD

  • Al het vervoer rijdt/vaart/vliegt in 2030 op 100% duurzame energie, met name elektriciteit en deels groen gas
50PLUS

  • 50PLUS heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
DENK
  • DENK heeft geen geen standpunt over elektrische auto’s opgenomen in haar verkiezingsprogramma
  • SGP

    • Betalen voor verbruik in plaats van bezit
    • Stimuleren van uitrol (publiek) laadpalennetwerk
    FvD

    • Stoppen subsidies op elektrische auto’s

    Energiebesparing en gebouwde omgeving

    VVD

    • Verduurzaming woningen mag niet leiden tot stijging van de woonlasten
    • Geen verplichte labelsprongen voor woningeigenaren
    • Toegang van het MKB tot het Warmtefonds
    • Vergunnen van warmtenetten voor bepaalde tijd
    • Versterking positie huiseigenaar; wel belang voor wijkgerichte transitieplannen
    • Zoveel mogelijk behouden van gasnetwerk ten behoeve van CO2 vrije gassen
    PVV

    • Stoppen met aardgasvrij maken van woningen
    • Afschaffing gasaansluitplicht terugdraaien
    • Lagere energielasten
    CDA

    • Verruiming van de investeringsregelingen voor isolatie, verduurzaming en energiebesparing
    • Inzet op geothermie en warmtenetten
    • Behoud en aanleg van gasnetten als dat past bij verduurzaming
    • Stimulering hybride cv-ketels en groen gas
    D66

    • Sterk inzetten op energiebesparing door isolatie
    • Hogere subsidie per isolatiemaatregel en gebouw gebonden financiering
    • Oprichting van een corporatiefonds voor verduurzaming van woningcorporaties
    • Inzet op warmte- en koudeopslag
    • Realiseren gebouwgebonden financiering
    • Monopolie van warmtebedrijven doorbreken
    • Eigen keuze warmteaansluiting
    • Investeren in groene waterstof
    • Gebouwde omgeving van aardgas af
    • Stimuleren van de inzet van thuisbatterijen
    GroenLinks

    • Investeren in isolatie en warmtepompen via subsidies en goedkope leningen
    • Eigenaren van huurwoningen moeten verplicht investeren in verhoging van het energielabel
    • Gemeenten krijgen meer financiële en juridische middelen
    • Nieuwe woningen energieneutraal en gasloos
    • Inzet op elektrisch verwarmen, geothermie en aquathermie
    • Restwarmte mag verduurzaming industrie niet in de weg staan
    SP

    • Woningen beter isoleren
    • Zonnepanelen op daken plaatsen
    • Afschaffen verhuurdersheffing en winstbelasting voor woningcorporaties t.b.v. verduurzaming woningen en woningbouw
    PvdA

    • Heffing op lozing van restwarmte ten behoeve van gebruik voor warmtenetten
    • Overheid neemt leidende rol in financiering en uitvoering verduurzaming van woningen
    ChristenUnie

    • Oprichten van nationale isolatiebrigade
    • Investeren in warmtenetten voor de verwarming van woonwijken
    • Benutten potentie geo- en aquathermie
    • Belangrijke rol voor publieke netwerkbedrijven in de warmtetransitie
    PvdD

    • Reductie 65% van energiegebruik huishoudens en kantoren in uiterlijk 2030
    • Nieuwbouw minstens energieneutraal
    • Woningen worden goed geïsoleerd
    • Duurzame, lage-temperatuur bronnen om woningen en andere gebouwen te verwarmen
    • Geen gas gebruik meer in 2030
    • Subsidies en lokale stimulering voor isolatie
    • Lokale opwek en buurtbatterijen
    50PLUS

    • 50PLUS heeft geen geen standpunt over energiebesparing en gebouwde omgeving opgenomen in haar verkiezingsprogramma
    DENK

    • Betaalbaar maken van alternatieve vormen van energievoorziening
    SGP

    • Inzet op energiebesparingen haalbare isolatie
    • Gebouwgebonden financiering
    • Energiebesparingsverplichting voor energiebedrijven
    • Behoud van het gasnet
    • •Ruimte voor CO2 vrije gassen
    • Socialiseren van de warmtenetkosten
    • Open warmtenetten en Laagtemperatuurs-warmtenetten
    • Sturing op type warmtepomp (bodem-warmtepomp)
    • Belasting op lozen restwarmte
    FvD

    • Stoppen met ‘van-het-gas-af’

     

    * overzicht zal worden geüpdatet aan de hand van de laatste versies van de verkiezingsprogramma's politieke 
    partijen 2021-2025; volgorde van politieke partijen in het overzicht is gebaseerd op de huidige zetelverdeling 
    (aflopend), bij gelijke hoeveelheid zetels is alfabetische volgorde aangehouden
    ** weergegeven standpunten zijn gebaseerd op de gepubliceerde (concept)verkiezingsprogramma's van politieke 
    partijen voor 2021-2025

    Hoe gaat de EU zich voorbereiden op het verhoogde 55%-reductiedoel? En welke impact heeft dit op Nederlandse bedrijven?

    12 januari 2021
    Op 11 december 2020 zijn de regeringsleiders van de 27 EU-Lidstaten akkoord gegaan met het verhogen van het EU broeikasgasemissie-reductiedoel voor 2030 van 40% naar ten minste 55% ten opzichte van 1990. De nieuwe doelstelling is inmiddels ingediend bij de UNFCCC als nieuwe bijdrage van de EU aan de uitvoering van het Parijsakkoord. Hoe nu verder?
    Lees verder

    In gesprek met ACM over de aangescherpte Gedragscode Consument en Energieleverancier

    12 januari 2021
    De energiesector wil de kwaliteit van de verschillende wervingskanalen en de tevredenheid van consumenten bij een overstap van leverancier verhogen. Een van de initiatieven die zij genomen heeft is de aanscherping van de Gedragscode Consument en Energieleverancier, waarin de gedragsregels voor de werving van consumenten voor energiecontracten staan. Per 1 januari is de aangescherpte gedragscode van kracht. Naar aanleiding daarvan ging Energie-Nederland in gesprek met Lars van de Braak, Teammanager Directie Consumenten bij de ACM, over de visie van de ACM op werving en de waarde van de gedragscode.
    Lees verder

    Gedragscode Consument en Energieleverancier 2020

    5 januari 2021
    Energieleveranciers willen bijdragen aan het vertrouwen van consumenten in de vrije energiemarkt. Daarom heeft Energie-Nederland de Gedragscode Consument en Energieleverancier opgesteld. In de Gedragscode Consument en Energieleverancier staan alle relevante regels waar energieleveranciers en intermediaire partijen zich aan houden bij de verkoop van energiecontracten. Consumenten weten daardoor wat ze mogen verwachten van de verkopende partij en hoe ze die erop aan kunnen spreken als het toch nog mis gaat.
    Lees verder

    Biomassa in de gebouwde omgeving inderdaad noodzakelijk om de klimaatdoelen te halen

    18 december 2020
    Reactie op PBL-rapport over de gebouwde omgeving ‘Advies uitfasering houtige biogrondstoffen voor warmtetoepassingen’, 18-12-2020 Uit onafhankelijk onderzoek van PBL blijkt dat het gebruik en de stimu­lering van duurzame biomassa in de gebouwde omgeving de komende jaren noodzakelijk is. PBL geeft
    Lees verder

    Concept Energiewet ter consultatie

    18 december 2020
    Op 17 december heeft het ministerie van EZK de concept Energiewet gepubliceerd. Dit is een belangrijke stap in de transitie naar een toekomstbestendig en duurzamer energiesysteem. Met de concept Energiewet worden de verouderde Elektriciteits- en Gaswet samengevoegd en wordt het
    Lees verder

    Een bewogen jaar achter de rug, een bewogen jaar ‘to come’

    9 december 2020
    Niemand zal 2020 ooit vergeten. Het Corona-jaar. Waar een aantal sectoren zeer zwaar te lijden hebben onder de maatregelen van het kabinet, springt de Energiesector er redelijk uit.
    Lees verder

    3 vragen aan Zenzi Pluut, partner bij TwynstraGudde, over de OTE

    9 december 2020
    30 November kwam de Overlegtafel Energievoorziening voor de laatste keer samen. Na 6 jaar stopt de OTE, een informeel overlegorgaan waarin verschillende partijen ‘met de benen op tafel’ vooruitkijken naar de energievoorziening van de toekomst. Energie-Nederland stelde 3 vragen aan de onafhankelijk voorzitter van de OTE Zenzi Pluut (TwynstraGudde) over de waarde die het platform had.
    Lees verder

    Kernenergie: onrendabele business case of ‘must have’ om de klimaatdoelen te halen?

    8 december 2020
    Het zal niemand ontgaan zijn dat de laatste maanden de discussie over het gebruik van en de noodzaak voor kernenergie in onze toekomstige energievoorziening behoorlijk is opgelaaid. Energie-Nederland bracht voor- en tegenstanders bij elkaar om het gesprek met elkaar aan te gaan en ze te voeden met cijfers tijdens onze Ontbijtsessie van 8 december. Drie sprekers belichtten beide kanten van het verhaal.
    Lees verder

    Hier meegestookte biomassa uit Baltische staten voldoet aan strengste duurzaamheidseisen ter wereld

    3 december 2020
    Kolencentrales in Nederland zetten ook biomassa uit Estland en Letland in. Uit onafhankelijk toezicht blijkt dat de gebruikte biomassa voldoet aan de gestelde voorwaarden. Dit geldt voor alle herkomstlanden en dus ook voor de Baltische staten. Er wordt dus geen biomassa afkomstig uit oerbossen ingezet. Bovendien is van belang dat energiebedrijven alleen rest- en afvalstromen gebruiken.
    Lees verder

    Campagne ‘Het ware verhaal van het warmtenet’ voor groter draagvlak warmtetransitie

    11 november 2020
    De leden van Energie Nederland Eneco, Ennatuurlijk, Eteck, Gasunie, Vattenfall, lanceren vandaag samen met Natuur & Milieu, de Natuur en Milieufederaties, Gasunie en Veolia Nederland de campagne ‘Het ware verhaal van het warmtenet’. Zij vinden het belangrijk om mensen, nu de warmtetransitie in de gebouwde omgeving echt op gang komt, bekender te maken met warmtenetten.
    Lees verder

    3 Vragen aan Marthijn Junggeburth, duurzaamheidsmanager bij Bavaria

    10 november 2020
    Gaat ijzerpoeder de industrie helpen verder te verduurzamen? Bavaria ziet er kansen in en start deze maand een experiment om ijzerpoeder in te zetten in hun brouwproces. Energie-Nederland stelde duurzaamheidsmanager Marthijn Junggeburth 3 vragen.
    Lees verder

    Convenant brengt mensen met financiële problemen sneller in beeld

    10 november 2020
    Hoe eerder mensen met financiële problemen in beeld zijn, hoe beter. Lagere schulden zijn immers makkelijker op te lossen en veroorzaken daardoor minder schade in relaties, werk of gezondheid. Daarom ondertekende Medy van der Laan, voorzitter Energie-Nederland, vandaag het nieuwe landelijke Convenant Vroegsignalering schulden. Dat is ontwikkeld door de NVVK-Vereniging Geldontzorgers, samen met energieleveranciers, drinkwaterbedrijven, verhuurders, zorgverzekeraars en de VNG.
    Lees verder